QANDLI DIABET BILAN OG‘RIGAN BEMORLARDA OG‘IZ BO‘SHLIG‘IDA YUZAGA KELADIGAN ASORATLAR

Authors

  • Kurbanova Aziza Kuvandikovna Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: qandli diabet, og‘iz bo‘shlig‘i, periodontit, gingivit, kandidomikoz, giperglikemiya., Ключевые слова: сахарный диабет, полость рта, пародонтит, гингивит, кандидоз., Keywords: diabetes mellitus, oral cavity, periodontitis, gingivitis, candidiasis.

Abstract

Qandli diabet surunkali metabolik kasallik bo‘lib, organizmning deyarli barcha tizimlariga, jumladan, og‘iz bo‘shlig‘i to‘qimalariga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Uzoq davom etuvchi giperglikemiya, mikrotsirkulyatsiyaning buzilishi va immun tizim faoliyatining susayishi og‘iz bo‘shlig‘ida yallig‘lanish va degenerativ jarayonlarning rivojlanishiga olib keladi. Diabet bilan og‘rigan bemorlarda gingivit, periodontit, og‘iz shilliq qavati kasalliklari, kandidomikoz, tish kariyesi hamda jarohatlarning sekin bitishi tez-tez uchraydi. Ushbu maqolada qandli diabet fonida og‘iz bo‘shlig‘ida yuzaga keladigan asosiy klinik asoratlar, ularning patogenetik mexanizmlari, diagnostik xususiyatlari hamda profilaktik va davolash yondashuvlari keng qamrovda tahlil qilinadi.

Сахарный диабет является хроническим эндокринным заболеванием, оказывающим выраженное системное воздействие на организм, в том числе на ткани полости рта. Длительная гипергликемия, нарушение микроциркуляции и снижение иммунной реактивности способствуют развитию воспалительных и деструктивных процессов в пародонте и слизистой оболочке полости рта. У пациентов с сахарным диабетом чаще выявляются гингивит, пародонтит, кандидоз, кариес зубов и замедленное заживление ран. В статье подробно рассмотрены основные стоматологические осложнения при сахарном диабете, механизмы их патогенеза, а также современные подходы к профилактике и лечению.

Diabetes mellitus is a chronic metabolic disorder that exerts a significant systemic impact on the human body, including oral tissues. Persistent hyperglycemia, impaired microcirculation, and weakened immune defense contribute to the development of inflammatory and degenerative changes in the oral cavity. Patients with diabetes frequently present with gingivitis, periodontitis, oral mucosal lesions, candidiasis, dental caries, and delayed wound healing. This article provides a comprehensive analysis of oral complications associated with diabetes mellitus, their pathogenetic mechanisms, diagnostic features, and preventive strategies.

Published

2026-01-25