CULTURAL UNTRANSLATABILITY IN TRANSLATION STUDIES

Authors

  • Orzigul Abdishukurova Chori qizi Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: madaniy tarjima qilib bo‘lmaslik, tarjima nazariyasi, madaniyat, ekvivalentlik, tarjimon strategiyalari, Key words: cultural untranslatability, translation theory, culture, equivalence, translation strategies

Abstract

Mazkur maqola tarjima jarayonida madaniy tarjima qilib bo‘lmaslik (cultural untranslatability) muammosini tahlil qiladi. Tadqiqotda til va madaniyat o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni ochib berib, madaniyatga xos realiyalar, iboralar, maqollar, diniy va ijtimoiy tushunchalarning boshqa tilga to‘liq o‘girilishidagi qiyinchiliklarni yoritilgan. Maqolada madaniy tarjima qilib bo‘lmaslik tushunchasi nazariy jihatdan izohlangan hamda tarjimonlar tomonidan qo‘llaniladigan asosiy strategiyalar aniq misollar asosida tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, tarjimada mutlaq ekvivalentlik har doim ham mavjud bo‘lmasa-da, funksional va kommunikativ moslikka erishish mumkin.

This article examines the phenomenon of cultural untranslatability in translation studies. It explores the close relationship between language and culture and analyzes the difficulties involved in translating culture-specific realia, idioms, proverbs, and religious and social concepts. The paper presents a theoretical overview of cultural untranslatability and discusses major translation strategies through concrete Uzbek–English examples. The findings demonstrate that while absolute equivalence is often unattainable, functional and communicative equivalence can be achieved through informed translational choices.

Published

2026-01-30