O‘TKIR HOSHIMOVNING “DUNYONING ISHLARI” QISSASIDA TOPONIMLAR ORQALI MILLIY MAKON MODELLASHUVI

Authors

  • B.F.Xolmuxamedov Author
  • S.B.Xursanqulov Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: toponim, badiiy makon, milliy makon modeli, lingvopoetika, o‘zbek nasri, ma’naviy qadriyatlar, badiiy uslub, axloqiy qadriyat, adabiy tahlil., Keywords: toponym, artistic space, national spatial model, linguopoetics, Uzbek prose, spiritual values, literary style, moral values, literary analysis., Ключевые слова: топоним, художественное пространство, модель национального пространства, лингвопоэтика, узбекская проза, духовные ценности, художественный стиль, нравственные ценности, литературный анализ.

Abstract

Annotatsiya: Mazkur maqolada o‘zbek adabiyotining yirik namoyandasi O‘tkir Hoshimovning “Dunyoning ishlari” qissasida qo‘llanilgan toponimlar lingvopoetik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Tadqiqotda badiiy matndagi joy nomlarining semantik yuklamasi, ularning milliy makon modelini shakllantirishdagi o‘rni hamda asar g‘oyaviy-estetik tizimidagi funksional ahamiyati aniqlanadi. Tahlil natijalari shuni ko‘rsatadiki, qissadagi toponimlar faqat makon ko‘rsatkichlari bo‘lib qolmay, balki xalq mentaliteti, ijtimoiy munosabatlar va kollektiv xotirani ifodalovchi muhim badiiy vosita sifatida namoyon bo‘ladi.

Annotation: This article offers a linguopoetic analysis of the toponyms used in “The Affairs of the World”, a novella by O‘tkir Hoshimov, one of the most prominent representatives of Uzbek literature. The study examines the semantic load of place names in the literary text, their role in shaping the national spatial model, and their functional significance within the ideological and aesthetic system of the work. The findings demonstrate that the toponyms in the novella function not merely as indicators of physical space, but also as expressive artistic devices that embody the people’s mentality, social relations, and collective memory.

Аннотация: В данной статье с лингвопоэтической точки зрения анализируются топонимы, использованные в повести «Дела мира» выдающегося представителя узбекской литературы О‘ткира Хошимова. В исследовании рассматривается семантическая нагрузка географических названий в художественном тексте, их роль в формировании модели национального пространства, а также функциональная значимость в идейно-эстетической системе произведения. Результаты анализа показывают, что топонимы в повести выступают не только как указатели пространства, но и как важные художественные средства, отражающие народный менталитет, социальные отношения и коллективную память.

Published

2026-03-02