APPROACHES TO ZERO-EQUIVALENCE LEXICAL UNITS IN UZBEK FOLKLORE

Authors

  • Ramazonova Zarina Zafarovna Author
  • Abdullayeva Nilufar Ramazonovna Author

Keywords:

Keywords: zero-equivalence realia, Uzbek folklore, foreignization, domestication, baxshi, translation strategies, cultural identity, Ключевые слова: реалии нулевой эквивалентности, узбекский фольклор, форенизация, доместикация, бахши, стратегии перевода, культурная идентичность, Kalit so'zlar: nol ekvivalentli realiyalar, o'zbek folklori, begonalashtirish, o'zlashtirish, baxshi, tarjima strategiyalari, madaniy o'zlik

Abstract

Abstract: This article examines the translation of zero-equivalence lexical units in Surkhandarya folklore — terms such as baxshi, do'mbira, tulpor, chiltonlar, nafas, and daston — that resist direct equivalence in English. Drawing on Venuti's foreignization/domestication dichotomy, Newmark's semantic and communicative translation approaches, and Appiah's concept of thick translation, the study analyses six practical translation strategies through concrete bilingual examples. The findings confirm that a hybrid combination of foreignization and descriptive expansion best preserves cultural identity without sacrificing readability. The article provides translators and researchers with a practical framework for handling culturally embedded folklore terminology.

Аннотация: В данной статье рассматривается перевод лексических единиц нулевой эквивалентности в фольклоре Сурхандарьи — таких терминов, как бахши, думбра, тулпор, чилтонлар, нафас и дастан, — которые не поддаются прямой эквивалентности в английском языке. Опираясь на дихотомию форенизации/доместикации Венути, семантический и коммуникативный подходы Ньюмарка, а также концепцию «плотного перевода» Аппиа, в статье анализируются шесть практических стратегий перевода на конкретных двуязычных примерах. Результаты подтверждают, что гибридное сочетание форенизации и описательного расширения наилучшим образом сохраняет культурную идентичность, не жертвуя читабельностью.

Annotatsiya: Ushbu maqolada Surxondaryo folkloridagi nol ekvivalentli leksik birliklarning — baxshi, do'mbira, tulpor, chiltonlar, nafas va daston kabi terminlarning — ingliz tiliga tarjimasi o'rganiladi. Venutining begonalashtirish/o'zlashtirish dichotomiyasi, Nyumarkning semantik va kommunikativ yondashuvlari hamda Appiyaning «qalin tarjima» kontseptsiyasiga tayanib, maqolada olti ta amaliy tarjima strategiyasi aniq ikki tilli misollar orqali tahlil qilinadi. Natijalar shuni ko'rsatadiki, begonalashtirish va tavsifiy kengaytirishning gibrid kombinatsiyasi o'qilishga zarar yetkazmagan holda madaniy o'zlikni saqlashda eng yaxshi natija beradi.

Published

2026-06-12