MAS'ULIYATI CHEKLANGAN JAMIYATLARNING RAQOBATBARDOSHLIGINI OSHIRISHDA ICHKI VA TASHQI BOZOR TAHLILINING O'RNI

Authors

  • Boltayev Ozodbek Bobomurod o’g’li Author
  • Xojiyev otajon o‘g‘li Author

Keywords:

Kalit so'zlar: mas'uliyati cheklangan jamiyat, raqobatbardoshlik, ichki bozor tahlili, tashqi bozor tahlili, Porter modeli, SWOT tahlili, integral ko'rsatkich., Ключевые слова: общество с ограниченной ответственностью, конкурентоспособность, анализ внутреннего рынка, анализ внешнего рынка, модель Портера, SWOT-анализ, интегральный показатель., Keywords: limited liability company, competitiveness, domestic market analysis, foreign market analysis, Porter's model, SWOT analysis, integral index.

Abstract

ANNOTATSIYA: Mazkur maqolada mas'uliyati cheklangan jamiyatlar (MCJ) raqobatbardoshligini oshirishda ichki va tashqi bozor tahlilining nazariy-metodologik asoslari va amaliy ahamiyati yoritilgan. Porter besh kuch modeli, SWOT tahlili va panel ma'lumotlarga asoslangan regressiya tahlili yordamida O'zbekiston MCJlari misolida bozor tahlilining strategik qaror qabul qilish jarayonidagi o'rni o'rganilgan. Tadqiqot 2021–2024 yillar ma'lumotlariga asoslangan bo'lib, 214 ta MCJ namuna sifatida tahlil qilingan. Natijalar shuni ko'rsatdiki, ichki bozor hajmi (β=0,312; p<0,001) va tashqi bozor ulushi (β=0,218; p<0,001) MCJ raqobatbardoshligiga statistik jihatdan sezilarli ijobiy ta'sir ko'rsatadi. Integral baholash ko'rsatkichi 0,742 ni tashkil etib, bu o'rtacha-yuqori bozor salohiyatidan dalolat beradi.

АННОТАЦИЯ: В данной статье раскрыты теоретико-методологические основы и практическое значение анализа внутреннего и внешнего рынков в повышении конкурентоспособности обществ с ограниченной ответственностью (ООО). С использованием модели пяти сил Портера, SWOT-анализа и регрессионного анализа панельных данных на примере ООО Узбекистана определена роль рыночного анализа в процессе принятия стратегических решений. Исследование основано на данных за 2021–2024 годы, в качестве выборки изучено 214 ООО. Результаты показывают, что объём внутреннего рынка (β=0,312; p<0,001) и доля внешнего рынка (β=0,218; p<0,001) оказывают статистически значимое положительное влияние на конкурентоспособность ООО. Интегральный показатель оценки составил 0,742, что свидетельствует о среднем-высоком рыночном потенциале.

ANNOTATION: This article examines the theoretical and methodological foundations and practical significance of internal and external market analysis in enhancing the competitiveness of limited liability companies (LLCs). Using Porter's Five Forces model, SWOT analysis, and panel-data regression analysis on the example of Uzbek LLCs, the role of market analysis in strategic decision-making is identified. The study is based on data for 2021–2024, with a sample of 214 LLCs. The results show that domestic market volume (β=0.312; p<0.001) and export market share (β=0.218; p<0.001) have a statistically significant positive effect on LLC competitiveness. The integral assessment index amounted to 0.742, indicating a medium-to-high market potential.

Published

2026-06-13