KIMYOVIY OMMAVIY QIRG‘IN QUROLLARINING TOKSIKOLOGIK XUSUSIYATLARI VA FAVQULODDA VAZIYATLARDA TIBBIY TAKTIK CHORA-TADBIRLAR - Odilova Sevara; Berdiyev Olim Dovronovich (TADQIQOTLAR, 2026)
Annotatsiya: Kimyoviy ommaviy qirg‘in qurollari zamonaviy xavfsizlik tizimi uchun eng jiddiy tahdidlardan biri hisoblanadi. Ushbu maqolada kimyoviy jangovar moddalarining toksikologik xususiyatlari, inson organizmiga ta’sir mexanizmlari hamda favqulodda vaziyatlarda tibbiy yordam ko‘rsatishning asosiy taktik tamoyillari tahlil qilinadi. Nerv-paralitik, teri shikastlovchi (vesikant), bo‘g‘uvchi va boshqa turdagi kimyoviy moddalar inson organizmida turli fiziologik va biokimyoviy o‘zgarishlarni keltirib chiqaradi. Tadqiqotda kimyoviy moddalar ta’sirida yuzaga keladigan klinik simptomlar, ularning toksikodinamikasi va toksikokinetikasi hamda zararlanganlarga ko‘rsatiladigan birlamchi tibbiy yordam choralariga alohida e’tibor qaratilgan. Favqulodda vaziyatlarda tezkor dekontaminatsiya, antidot terapiyasi va reanimatsion choralar muhim ahamiyatga ega ekanligi ko‘rsatib berilgan.