SOLIQ NAZORATINING YANGI SHAKLLARI: KAMERAL TEKSHIRUVI VA SOLIQ AUDITI SAMARADORLIGINI OSHIRISHNING STRATEGIK YO'NALISHLARI - Ergasheva Aziza,; Iskandarov Mehroj, (TADQIQOTLAR, 2026)
Annotatsiya:  Ushbu  maqola  O'zbekiston  Respublikasida  soliq ma'muriyatchiligini  isloh  qilish  va  raqamli  transformatsiya  sharoitida  soliq nazoratining zamonaviy shakllari — kameral soliq tekshiruvi va soliq auditini tashkil etishning nazariy-uslubiy hamda amaliy jihatlari atroflicha tahlil qilingan. Maqolaning asosiy maqsadi soliq nazorati jarayonlariga axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish, risk-tahlil tizimini takomillashtirish va "TaxGap" (soliq tafovuti) darajasini pasaytirish orqali davlat budjeti tushumlari barqarorligini ta'minlash hamda yashirin iqtisodiyot  ulushini  kamaytirish  yo'llarini  ilmiy  asoslab  berishdan  iborat.  Tadqiqot davomida  2021-2025-yillardagi  real  statistik  ma'lumotlar,  soliq  organlarining  yillik hisobotlari,  Jahon  banki  va  Xalqaro  valyuta  jamg'armasining  baholash  hisobotlari, shuningdek, amaldagi Soliq kodeksiga kiritilgan so'nggi o'zgartirishlar qiyosiy tahlil qilingan.  Natijalar  shuni  ko'rsatadiki,  soliq  nazorati  jarayonlarini  to'liq avtomatlashtirish,  inson  omilini  minimallashtirish  va  soliq  to'lovchilar  bilan  o'zaro ishonchga  asoslangan  "cooperative  compliance"  modelini  joriy  etish  fiskal samaradorlikni  oshirishning  asosiy  omili  hisoblanadi.  Tadqiqot  yakunida  soliq qonunchiligidagi  bo'shliqlarni  to'ldirish,  soliq  xizmati  xodimlarining  professional malakasini  oshirish  va  "AAA"  toifasidagi  yuqori  barqarorlik  reytingiga  ega tadbirkorlar uchun rag'batlantiruvchi choralarni kengaytirish bo'yicha ilmiy taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.