(untitled) (ILMIY TADQIQOTLAR VA YANGI OLAM, 2026)
Kirish. O‘smirlik davri qizlar reproduktiv salomatligining shakllanishida alohida ahamiyatga ega bo‘lgan bosqich hisoblanadi. Aynan shu davrda gipotalamus–gipofiz–tuxumdon tizimining funksional yetilishi, hayz siklining barqarorlashuvi va reproduktiv xulq-atvor asoslarining shakllanishi yuz beradi. Zamonaviy adabiyotlarda o‘smir qizlarda hayz sikli bilan bog‘liq buzilishlar, jumladan dismenoreya, siklning noturg‘unligi, ko‘p hayz kelishi va amenoreya keng tarqalgan muammo sifatida qayd etilgan [1]. Klinik tavsiyalarga ko‘ra, menarxedan keyingi dastlabki yillarda hayz siklining ayrim noturg‘un holatlari fiziologik bo‘lishi mumkin, biroq uzoq davom etuvchi, ko‘p qon ketish bilan kechuvchi yoki qaytalanuvchi buzilishlar o‘z vaqtida aniqlanishi va nazoratga olinishi zarur [2].