MONOPOLIYAGA QARSHI DAVLATNING IQTISODIY SIYOSATI VA RAQOBATNI RIVOJLANTIRISH
Keywords:
Kalit so‘zlar: monopoliyaga qarshi siyosat, raqobatni rivojlantirish, raqobatni himoya qilish, tabiiy monopoliyalar, bozor kontsentratsiyasi, raqobatni cheklash.Abstract
Anostatsiya: Monopoliyaga qarshi siyosat va raqobatni rivojlantirish zamonaviy bozor iqtisodiyotining asosiy elementlari hisoblanadi. Adolatli raqobat narxlarning pasayishiga, mahsulot va xizmatlar sifatining oshishiga va innovatsiyalarning tezlashishiga yordam beradi. Aksincha, monopolizatsiya iqtisodiy samaradorlikni pasaytiradi, iste'molchilar huquqlarini buzadi va korruptsiyani kuchaytiradi. So'nggi yillarda O'zbekiston raqobatni rivojlantirish va monopoliyaga qarshi tartibga solishni kuchaytirish bo'yicha muhim islohotlarni amalga oshirdi. O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 4-may sanasida "Raqobatni rivojlantirish to'g'risida"gi [1]qonunning qabul qilinishi muhim bosqich bo'ldi. Raqobat qo'mitasining vakolatlari kengaytirildi va monopolistik amaliyotlar ustidan nazorat kuchaytirildi. Tadqiqotdagi kamchiliklar: Ushbu sa'y-harakatlarga qaramay, raqobatni rivojlantirishda, ayniqsa tabiiy monopoliyalar, davlat korxonalarini qayta tuzish va kichik biznes o'sishi uchun to'siqlarni kamaytirish sohalarida qiyinchiliklar saqlanib qolmoqda. Maqsad: Ushbu tadqiqot O'zbekistonda monopoliyaga qarshi siyosat va raqobatni rivojlantirishning hozirgi holatini tahlil qilish, mavjud muammolarni aniqlash va takomillashtirish bo'yicha amaliy tavsiyalar berishga qaratilgan. Natijalar: Tadqiqot Raqobat qo'mitasining institutsional mustaqilligini mustahkamlash, tabiiy monopoliyalarda raqobat mexanizmlarini joriy etish, kichik va o'rta korxonalarni qo'llab-quvvatlash va raqobatga qarshi xatti-harakatlarni aniqlash va oldini olish vositalarini takomillashtirish zarur degan xulosaga keladi. Yangilik: Tadqiqot raqamli iqtisodiyot kontekstida zamonaviy tartibga solish mexanizmlariga urg'u berib, raqobatni himoya qilishning yangi yondashuvlarini o'rganadi.
[1] Oʻzbekiston Respublikasi “Raqobatni rivojlantirish” to‘g‘risidga qonun https://lex.uz/uz/docs/-7091636