ZAMONAVIY FALSAFADA HAYOL VA REALLIK O'RTASIDAGI CHEGARA
Keywords:
hayol, reallik, falsafa, postmodernizm, simulyakrum, giperraliklik, virtual haqiqat, raqamli madaniyat, texnologiya, ong, idrok, tasavvur, ong osti, ijtimoiy konstruksiya, haqiqat nisbiyligi, axborot jamiyati, media-madaniyat, sun’iy intellekt, texnomadaniyat, identifikatsiya, zamonaviy tafakkur, gnoseologiya, ontologiya, semiotika, dekonstruksiya, madaniy simvolizm, Bodriyar, Lyotar, Fuko, Derrida, psixologik reallik.Abstract
Ushbu maqolada zamonaviy falsafada hayol (fantaziya) va reallik o‘rtasidagi chegaraning buzilishi, ularning o‘zaro uyg‘unlashuvi va falsafiy talqini tahlil qilinadi. Axborot texnologiyalari, ommaviy madaniyat va raqamli muhitning rivojlanishi natijasida inson tafakkurida reallik va hayol mahsulotlarini farqlash tobora murakkablashib bormoqda. Maqolada bu jarayonning ontologik, gnoseologik va sotsiokulturny jihatlari ko‘rib chiqilib, postmodern falsafadagi “simulyakrum”, “virtual haqiqat” va “giperraliklik” kabi konsepsiyalar asosida izoh beriladi. Ayniqsa, J. Bodriyar, M. Fuko, G. Debor va J.-F. Lyotar kabi faylasuflarning nazariyalari asosida hayol va reallik o‘rtasidagi chegaraning yo‘qolishi zamonaviy insonning dunyoqarashi va o‘zini anglashiga qanday ta’sir qilayotgani yoritiladi. Natijada, maqola zamonaviy falsafada hayol va reallik o‘rtasidagi dialektik munosabatni ochib berib, inson tafakkurining yangi – raqamli, simulyativ bosqichini falsafiy jihatdan tushuntirishga qaratiladi.
