MEHNAT BOZORI VA ISH HAQI NAZARIYASI
Keywords:
mehnat bozori, ish haqi, talab va taklif, mehnat unumdorligi, inson kapitali, kasaba uyushmasi, eng kam ish haqi.Abstract
Ushbu ilmiy maqolada mehnat bozorining ishlash mexanizmi va ish haqining shakllanish omillari tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari shuni ko'rsatadiki, ish haqi darajasiga talab va taklif nisbati, ishchining malaka va ta'lim darajasi, mehnat unumdorligi, kasaba uyushmalari faoliyati, davlat siyosati, texnologik rivojlanish va iqtisodiy tsikllar kabi omillar bevosita ta'sir ko'rsatadi. Statistik ma'lumotlar tahlili shuni ko'rsatadiki, oliy ma'lumotli ishchilarning o'rtacha ish haqi o'rta ma'lumotli ishchilarga nisbatan o'rtacha 1,8-2,0 baravar, to'liqsiz o'rta ma'lumotli ishchilarga nisbatan esa 2,2-2,5 baravar yuqori. Shuningdek, mehnat unumdorligining 1 foizga oshishi ish haqining o'rtacha 0,5-0,7 foizga oshishiga olib kelishi aniqlangan. Maqolada, shuningdek, ish haqini oshirishning asosiy yo'nalishlari va mehnat bozoridagi mavjud muammolarni bartaraf etish bo'yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.