AYRIM CHO‘KMALARNING NOORGANIK ERITUVCHILARDA KOORDINATSION BIRIKMALAR HOSIL QILISHINI ERUVCHANLIK USULI BILAN ANIQLASH
Keywords:
eruvchanlik usuli, kobalt(II) sulfat, mis(II) sulfat, nikel(II) sulfat, ammiakli komplekslar, amminkatlar, oksidlanish-qaytarilish reaksiyasi, koordinatsion birikmalar, rang o‘zgarishi, barqarorlik konstantasi.Abstract
Ushbu tadqiqot ishida kobalt(II), mis(II) va nikel(II) sulfatlarning konsentrlangan ammiak (NH₃) eritmasida kompleks hosil qilish jarayonlari eruvchanlik usuli yordamida o‘rganildi. Tadqiqotning asosiy maqsadi metall sulfatlarining noorganik erituvchi – ammiak gidroksid ishtirokida hosil qiladigan koordinatsion birikmalarining tarkibini, barqarorligini va fizik-kimyoviy xossalarini aniqlashdan iborat.
Eksperiment jarayonida kobalt (II) sulfat tizimida alohida diqqatga molik hodisa kuzatildi: Co²⁺ ionlari ammoniyli muhitda havo kislorodi taʼsirida Co³⁺ gacha oksidlanib, eritma rangining pushtidan qoramtir jigarranggacha o‘zgarishi aniqlandi. Mis(II) sulfat bilan to‘q ko‘k rangli [Cu(NH₃)₄(H₂O)₂]²⁺ kompleksi, nikel(II) sulfat bilan esa binafsha-ko‘k rangli [Ni(NH₃)₆]²⁺ kompleksi hosil bo‘ldi.