SUN’IY INTELLEKTNING XALQARO IQTISODIY MUNOSABATLARGA TA’SIRI: GLOBAL TENDENSIYALAR, SAVDOGA TA’SIR VA O‘ZBEKISTON UCHUN STRATEGIK IMKONIYATLAR - Abduvaxobova Nafisa Nurillo qizi (JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS, 2026)
Annotatsiya. Maqolada sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarining xalqaro iqtisodiy munosabatlarga ta’siri uch asosiy yo‘nalishda — makroiqtisodiy o‘sish, jahon savdosi tuzilmasi va kapital oqimlari konsentratsiyasi bo‘yicha tahlil qilinadi. Tadqiqotda PwC, McKinsey, XVF, JST (WTO) va OECDning eng so‘nggi baholashlari sintez qilinib, SIning qiyosiy ustunlik nazariyasiga ta’siri va rivojlanayotgan davlatlar uchun yuzaga kelayotgan “raqamli tafovut” xavfi baholanadi. Ishda SI o‘zgaruvchisi bilan kengaytirilgan gravitatsion savdo modeli empirik baholash uchun metodologik asos sifatida taklif etiladi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, SI 2040-yilga qadar jahon savdosi qiymatini deyarli 40 foizga oshirishi mumkin, biroq bu salohiyat institutsional tayyorgarlik, raqamli infratuzilma va ochiq savdo siyosatiga bog‘liq. Xulosada O‘zbekiston uchun “O‘zbekiston — 2030” va PQ-358 strategiyasi doirasida amaliy tavsiyalar berilgan.