ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ - Международный научный электронный журнал ISSN (р): 2181-3825 ISSN (е): 2181-3817 Журнал направлен на публикацию научных, методических, методических и художественных статей и диссертаций, связанных с областями науки.
ИННОВАЦИОННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ КАК СРЕДСТВА ПОВЫШЕНИЯ КАЧЕСТВА ОБРАЗОВАТЕЛЬНОГО ПРОЦЕССА В ДОШКОЛЬНОЙ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЙ ОРГАНИЗАЦИИ
В статье рассматриваются современные инновационные технологии, применяемые в дошкольных образовательных организациях. Актуальность исследования обусловлена необходимостью повышения качества дошкольного образования в условиях цифровой трансформации общества и реализации требований образовательных стандартов. Цель исследования заключается в выявлении наиболее эффективных инновационных технологий, способствующих развитию познавательной активности, творческого потенциала и коммуникативных навыков дошкольников. В работе использованы методы анализа научной литературы, обобщения педагогического опыта и сравнительного анализа образовательных практик. Установлено, что внедрение проектной деятельности, цифровых образовательных ресурсов, игровых и здоровьесберегающих технологий положительно влияет на качество образовательного процесса и способствует формированию ключевых компетенций детей дошкольного возраста.
дошкольное образование, инновации, образовательные технологии, цифровизация, проектная деятельность, познавательная активность, творческий потенциал, дошкольники, качество образования.
INVESTITSIYALAR EVAZIGA FUQAROLIK INSTITUTI: XALQARO AMALIYOT VA UNING O'ZBEKISTON UCHUN MAQSADGA MUVOFIQLIGI
Maqolada fuqarolikni olishning alohida usuli sifatida investitsiyalar evaziga fuqarolik (Citizenship by Investment, CBI) instituti ko'rib chiqiladi. Bu institut ariza beruvchining davlatda uzoq muddat yashashi yoki u bilan etnik-madaniy aloqasi mavjudligiga emas, balki qabul qiluvchi davlat iqtisodiyotiga to'g'ridan-to'g'ri moliyaviy hissa qo'shishiga asoslanadi. Maqolada ushbu institutning Karib dengizi havzasi davlatlarida shakllanish tarixi, Yevropa Ittifoqida investitsion dasturlarning rivojlanishi va keyinchalik bekor qilinishi (Malta misolida hamda Yevropa Ittifoqi Sudining 2025-yil apreldagi qarori asosida), shuningdek Turkiya va Tinch okeani mintaqasi davlatlari tajribasi tahlil qilinadi. Alohida e'tibor O'zbekistonda 2025-yil 1-iyundan boshlab joriy etilgan "oltin viza" — investitsiyalar evaziga yashash uchun ruxsatnoma dasturiga qaratilgan bo'lib, u hozircha to'g'ridan to'g'ri fuqarolik huquqini bermaydi. O'tkazilgan qiyosiy tahlil asosida O'zbekiston Respublikasida to'liq qamrovli investitsion fuqarolik institutini joriy etishning maqsadga muvofiqligi bo'yicha muvozanatli baho beriladi.
investitsiyalar evaziga fuqarolik; Citizenship by Investment; oltin viza; O'zbekiston; investitsion migratsiya; investitsiyalar evaziga yashash uchun ruxsatnoma; due diligence; xalqaro amaliyot.
ПОРЯДОК ПРИОБРЕТЕНИЯ ГРАЖДАНСТВА В ЗАРУБЕЖНЫХ СТРАНАХ: ОПЫТ УЗБЕКИСТАНА И РАЗВИТЫХ ГОСУДАРСТВ (СРАВНИТЕЛЬНО-ПРАВОВОЙ АНАЛИЗ)
В статье проводится сравнительно-правовой анализ порядка приобретения гражданства в Республике Узбекистан и ряде развитых зарубежных государств — США, Германии, Франции и Великобритании. Рассматриваются основные способы приобретения гражданства (филиация, натурализация, восстановление, особые основания), а также ключевые условия натурализации: срок ценза оседлости, языковые и интеграционные требования, отношение к множественному гражданству. Особое внимание уделяется законодательству Узбекистана, закреплённому Законом «О гражданстве Республики Узбекистан» № ЗРУ-610 от 2020 года, и его сопоставлению с современными реформами гражданского законодательства Германии (2024 г.) и Франции (ужесточение языковых требований с 2026 г.). На основе проведённого анализа сформулированы предложения по совершенствованию узбекистанского законодательства о гражданстве с учётом лучших зарубежных практик.
гражданство; натурализация; Республика Узбекистан; сравнительное правоведение; множественное гражданство; миграционное законодательство; ценз оседлости; развитые государства.
FUQAROLIGI BO'LMAGAN SHAXSLAR (APATRIDLAR) MAQOMINI BELGILASH VA ULARGA FUQAROLIKNI RASMIYLASHTIRISHNING O'ZIGA XOS XUSUSIYATLARI
Ushbu maqolada fuqaroligi bo'lmagan shaxslar (apatridlar)ning huquqiy holati, ularning maqomini belgilashdagi xalqaro va milliy huquqiy normalar tahlil qilinadi. Xususan, O'zbekiston Respublikasining yangi tahrirdagi fuqarolik qonunchiligi asosida apatridlarga fuqarolikni berish va ularning jamiyatga integratsiyalashuvi mexanizmlari yoritilgan. Maqolada fuqarolikni rasmiylashtirish jarayonidagi o'ziga xos xususiyatlar, amaliy muammolar va ularni hal etish yo'llari bo'yicha ilmiy xulosalar berilgan.
Apatrid, fuqarolik, huquqiy maqom, naturalizatsiya, inson huquqlari, O'zbekiston Respublikasining qonunchiligi, xalqaro huquq, davlat xizmatlari.
ЦИФРОВИЗАЦИЯ ОФОРМЛЕНИЯ ГРАЖДАНСТВА В РАМКАХ ОКАЗАНИЯ ГОСУДАРСТВЕННЫХ УСЛУГ: ОПЫТ ЭЛЕКТРОННОГО ПРАВИТЕЛЬСТВА
В данной статье рассматриваются процессы цифровой трансформации процедур оформления гражданства через призму внедрения системы «Электронного правительства». Анализируется опыт Республики Узбекистан по переводу государственных услуг в электронный формат, выявляются ключевые преимущества автоматизации, а также правовые и технические барьеры межведомственного взаимодействия. Предложены рекомендации по совершенствованию механизмов защиты персональных данных и оптимизации цифровых платформ.
электронное правительство, государственные услуги, цифровизация, институт гражданства, межведомственное взаимодействие, биометрическая идентификация, защита персональных данных, кибербезопасность, административные процедуры, лица без гражданства (апатриды).
JAMOAT XAVFSIZLIGINI TA'MINLASHDA MIGRATSIYA JARAYONLARINING O'RNI VA TA'SIRI
Mazkur maqolada globallashuv sharoitida migratsiya jarayonlarining jamoat xavfsizligiga ta'siri ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Migratsiyaning ijtimoiy, iqtisodiy va huquqiy omillari o'rganilib, jamoat tartibini saqlash, huquqbuzarliklar profilaktikasi hamda migrantlarning ijtimoiy moslashuvi bo'yicha amaliy takliflar keltirilgan.
migratsiya, jamoat xavfsizligi, globallashuv, nolegal migratsiya, huquqbuzarliklar profilaktikasi, ijtimoiy moslashuv, transmilliy jinoyatchilik.
SHAYBONIY HUKMDORLARNING MADANIY HAYOTDAGI ROLINI O‘RGANISHGA OID MANBALAR VA TADQIQOTLARNING TARIXSHUNOSLIK TAHLILI
Ushbu tadqiqot ishi XVI asrda Movarounnahrda hukmronlik qilgan Shayboniylar sulolasi vakillarining ilm-fan, madaniyat va maorif rivojiga qo‘shgan hissasi hamda ularning shaxsiy ilmiy-adabiy salohiyatini tarixshunoslik nuqtai nazaridan tahlil qilishga bag‘ishlangan. Maqolada Muhammad Shayboniyxon, Ubaydullaxon va Abdullaxon II kabi hukmdorlarning yoshlik yillarida olgan ta’lim tizimi, diniy va dunyoviy bilimlarni egallash darajasi hamda ularning davlat mafkurasi bilan bog‘liqligi o‘rganiladi. Saroy manbalarining o‘ziga xos xususiyatlari tanqidiy yondashuv asosida ko‘rib chiqilib, sulolaviy an’analarning mintaqa ma’naviy hayotidagi o‘rni yoritilgan.
Shayboniylar, Muhammad Shayboniyxon, Ubaydullaxon, Abdullaxon II, madaniy hayot, sulolaviy an’ana,
РОЛЬ СОВРЕМЕННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ В ПЕДАГОГИЧЕСКОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ
В статье рассматриваются современные педагогические технологии как эффективное средство формирования художественно эстетической компетентности будущих педагогов. Анализируются возможности цифровых образовательных технологий, проектного обучения, интерактивных методов и искусственного интеллекта в подготовке специалистов художественного образования. Обосновывается необходимость интеграции традиционных методов преподавания с инновационными технологиями в условиях цифровой трансформации образования.
художественное образование, педагогические технологии, цифровизация, искусственный интеллект, компетентности подход, интерактивное обучение, проектное обучение.
RADIATSION NURLANISHNING MODDA BILAN O‘ZARO TA'SIRI
Mazkur maqolada ionlashtiruvchi radiatsiyaning modda bilan o‘zaro ta'sirining asosiy fizik qonuniyatlari tahlil qilingan. Alfa, beta, gamma va neytron nurlanishlarining modda bilan ta'sirlashish mexanizmlari, energiya yo‘qotish jarayonlari hamda fotoeffekt, Kompton sochilishi va elektron–pozitron juftligi hosil bo‘lish hodisalari yoritilgan. Shuningdek, Beer–Lambert qonuni va Bethe–Bloch formulasi asosida radiatsiyaning modda orqali tarqalish qonuniyatlari tahlil qilinib, radiatsiyadan himoyalanishning nazariy asoslari bayon etilgan.
radiatsion nurlanish, ionlashtiruvchi nurlanish, alfa zarracha, beta zarracha, gamma nurlanish, neytron, fotoeffekt, Kompton effekti, Beer–Lambert qonuni, Bethe–Bloch formulasi.
GREETING AND FAREWELL SPEECH ETIQUETTE IN JAPANESE AND ENGLISH: A COMPARATIVE STUDY
Speech etiquette reflects the cultural values, social norms, and communicative practices of a society. Among its various aspects, greeting and farewell expressions are fundamental components of interpersonal communication, as they establish, maintain, and conclude social interactions. This paper presents a comparative analysis of greeting and farewell speech etiquette in Japanese and English. It examines the linguistic forms, cultural meanings, levels of politeness, and contextual usage of common expressions in both languages. The study demonstrates that while English greetings and farewells are generally direct and relatively informal, Japanese expressions are deeply influenced by social hierarchy, respect, and situational context. Understanding these differences is essential for successful intercultural communication, foreign language education, translation studies, and cross-cultural business interactions.
speech etiquette, greetings, farewells, Japanese language, English language, intercultural communication, politeness, pragmatics.
JISMONIY SHAXSLARNING DAROMAD SOLIG‘I BO‘YICHA SOLIQ CHEGIRMALARINING SAMARADORLIGINI VA ULARNING IJTIMOIY RIVOJLANISHGA TA’SIRINI BAHOLASH
Ushbu maqolada jismoniy shaxslarning daromad solig‘i bo‘yicha amal qilayotgan soliq chegirmalarining samaradorligi, ularning aholi farovonligiga ta’siri hamda ijtimoiy rivojlanishdagi o‘rni tahlil qilingan. Tadqiqot davomida soliq imtiyozlari va chegirmalarining fuqarolar daromadlariga, iste’mol darajasiga hamda iqtisodiy faollikka ta’siri o‘rganilgan. Shuningdek, soliq siyosatining ijtimoiy tenglikni ta’minlash, kam ta’minlangan qatlamlarni qo‘llab-quvvatlash va aholining turmush darajasini yaxshilashdagi ahamiyati baholangan. Tahlillar natijasida jismoniy shaxslarning daromad solig‘i bo‘yicha soliq chegirmalarini takomillashtirish yuzasidan ilmiy-amaliy taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.
jismoniy shaxslar, daromad solig‘i, soliq chegirmalari, soliq siyosati, soliq imtiyozlari, ijtimoiy rivojlanish, aholi farovonligi, iqtisodiy faollik, ijtimoiy tenglik, soliq samaradorligi.
BANK TIZIMIDA KORPORATIV BOSHQARUV AMALIYOTINI TAKOMILLASHTIRISH ("DAVRBANK" XATB MISOLIDA)
Ushbu maqolada bank tizimida korporativ boshqaruv amaliyotini takomillashtirishning nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilingan. Xususan, “Davr Bank” xususiy aksiyadorlik tijorat banki misolida korporativ boshqaruv mexanizmlari, bank faoliyati samaradorligiga ta’sir etuvchi omillar hamda boshqaruv tizimidagi mavjud muammolar o‘rganilgan. Tadqiqot jarayonida bankning korporativ boshqaruv amaliyoti baholanib, xalqaro standartlar va ilg‘or tajribalar asosida uni takomillashtirish yo‘nalishlari ishlab chiqilgan. Shuningdek, aksiyadorlar manfaatlarini himoya qilish, risklarni samarali boshqarish, shaffoflik va hisobdorlikni kuchaytirish orqali bank tizimida barqaror rivojlanishni ta’minlash masalalari yoritilgan. Tadqiqot natijalari banklarda korporativ boshqaruv samaradorligini oshirish va raqobatbardoshlikni mustahkamlashga xizmat qiladi.
bank tizimi, korporativ boshqaruv, aksiyadorlik jamiyati, bank samaradorligi, risk-menejment, shaffoflik, hisobdorlik, boshqaruv mexanizmi, xalqaro standartlar, Davrbank.
INGLIZ TILINI O‘RGANISHDA MOBIL ILOVALARNING O‘QUVCHILAR MUSTAQIL TA’LIM KOMPETENSIYALARINI RIVOJLANTIRISHDAGI O‘RNI
Mazkur maqolada ingliz tilini o‘qitish jarayonida mobil ilovalardan foydalanishning o‘quvchilar mustaqil ta’lim kompetensiyalarini rivojlantirishdagi ahamiyati tahlil qilinadi. Shuningdek, M-Learning texnologiyasi, 5E modeli, gamifikatsiya, microlearning va sun’iy intellekt vositalarining ingliz tili ta’limidagi samaradorligi ilmiy-metodik jihatdan yoritilgan. Mobil ilovalar yordamida o‘quvchilarning til o‘rganishga bo‘lgan motivatsiyasi, mustaqil ishlash ko‘nikmalari va kommunikativ kompetensiyalari rivojlanishi asoslab berilgan.
: mobil ilovalar, M-Learning, ingliz tili, mustaqil ta’lim, 5E modeli, gamifikatsiya, microlearning, sun’iy intellekt, kommunikativ kompetensiya.
MAKTABGACHA YOSHDAGI QIZLARDA BADIIY GIMNASTIKA VOSITALARI YORDAMIDA HARAKAT KO’NIKMALARINI SHAKLLANTIRISH: NAZARIY ASOSLAR
Mazkur maqolada maktabgacha yoshdagi 5–7 yoshli qizlarda badiiy gimnastika vositalari orqali asosiy mashq harakatlarini (yugurish, sakrash, muvozanat, ritm) o‘rgatishning nazariy-metodologik asoslari yoritilgan. Tadqiqot metodologiyasi sifatida pedagogik kuzatuv, eksperiment va matematik-statistik tahlil usullaridan foydalanilgan. Maqolada harakat faoliyatining fiziologik va psixologik jihatlari tahlil qilinib, badiiy gimnastikaning maktabgacha ta’lim tizimidagi o‘rni asoslab berilgan.
badiiy gimnastika, maktabgacha yosh, harakat ko’nikmalari, jismoniy tarbiya, rivojlantiruvchi ta’lim.
MAKTABGACHA TA’LIM MUASSASALARIDA BADIIY GIMNASTIKA DASTURINI AMALGA OSHIRISHNING METODOLOGIK JIHATLARI
Ushbu maqolada maktabgacha ta’lim muassasalarida 5–7 yoshli qizlar uchun badiiy gimnastika dasturining strukturasi, mazmuni va uslubiy xususiyatlari taqdim etilgan. Mashg‘ulotlarni tashkil etishning bosqichma-bosqich modeli ishlab chiqilib, pedagog uchun amaliy tavsiyalar berilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, to‘g‘ri tashkil etilgan badiiy gimnastika mashg‘ulotlari bolalarning jismoniy, estetik va hissiy rivojlanishiga ijobiy ta’sir ko‘rsatadi.
metodika, mashg’ulot tuzilishi, bosqichli o’rgatish, maktabgacha ta’lim, musiqali-harakat faoliyati.
BADIIY GIMNASTIKA MASHG‘ULOTLARIDA MAKTABGACHA YOSHDAGI QIZLARNING MOTOR RIVOJLANISHI: EKSPERIMENTAL TADQIQOT
Ushbu maqolada maktabgacha yoshdagi 5–7 yoshli qizlarda badiiy gimnastika vositalari yordamida asosiy harakat ko‘nikmalarini (sakrash, muvozanat, koordinatsiya, plastika) rivojlantirishga qaratilgan eksperimental tadqiqot natijalari taqdim etilgan. Tajriba guruhi va nazorat guruhidagi bolalar ko‘rsatkichlari t-Styudent mezonidan foydalangan holda statistik jihatdan taqqoslandi va badiiy gimnastika dasturining sezilarli samaradorligi isbotlandi (p < 0,05).
motor rivojlanish, badiiy gimnastika, eksperiment, harakat koordinatsiyasi, maktabgacha yosh, t-Styudent mezoni.
BARQAROR RIVOJLANISH STRATEGIYALARI: O‘ZBEKISTONNING YASHIL KELAJAK SARI TARAQQIYOT YO‘LI
: Mazkur maqolada barqaror rivojlanish strategiyalarining nazariy asoslari, ularning global va milliy miqyosdagi ahamiyati hamda O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan islohotlar tahlil qilingan. Xususan, “O‘zbekiston – 2030” strategiyasi doirasida ekologik xavfsizlikni ta’minlash, yashil iqtisodiyotga o‘tish, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish va aholi ekologik madaniyatini yuksaltirish masalalari yoritilgan. Shuningdek, barqaror rivojlanish maqsadlariga erishishda ilm fan, ta’lim va innovatsion texnologiyalarning o‘rni ochib berilgan.
barqaror rivojlanish, yashil iqtisodiyot, ekologik xavfsizlik, iqlim o‘zgarishi, ekologik madaniyat, O‘zbekiston–2030 strategiyasi, tabiiy resurslar, innovatsiyalar.
RUS TILI DARSLARIDA O‘YIN TEXNOLOGIYALARINING TALABALARNING SHAXSIY SIFATLARINI RIVOJLANTIRISHDAGI O‘RNI
Ushbu maqolada rus tili fanini o‘qitishda o‘yin texnologiyalaridan foydalanishning ahamiyati va afzalliklari, shuningdek, mazkur yondashuvlarning talabalarning shaxsiy sifatlarini rivojlantirishga ko‘rsatgan ta’siri yoritilgan. Maqolada zamonaviy ta’lim muhitida rus tili darslarida o‘yin texnologiyalarini joriy etish, shuningdek, o‘yin orqali ta’lim jarayonida mustaqillik, ijodkorlik, hamkorlik, muloqot, motivatsiya va boshqa muhim shaxsiy sifatlarini rivojlantirish misollar asosida tahlil etiladi.
Rus tili, o‘yin texnologiyalari, o‘quvchi shaxsi, mustaqillik, ijodkorlik, motivatsiya, ta’lim jarayoni, zamonaviy metodika.
THEORY AND PRACTICE OF USING INNOVATIVE TECHNOLOGIES IN IMPROVING
This comprehensive work explores modern theory and practice relating to the use of innovative educational technologies in enhancing the linguistic competence of students learning Russian as a foreign language. It analyzes pedagogical challenges, reviews various digital and interactive methods, and discusses the effectiveness of contemporary instructional tools in shaping students’ communicative, grammatical, and cultural proficiency. Special attention is given to blended learning, virtual classrooms, mobile applications, gamification, and AI powered platforms, as well as to the pedagogical strategies for their most effective implementation. The study is grounded in contemporary linguistic, psychological, and methodological research and offers practical recommendations for optimizing language instruction in higher education contexts.
linguistic competence, innovative technology, Russian language, digital education, blended learning, mobile applications, communicative approach, language teaching, pedagogical methods, learning motivation
СОВРЕМЕННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ ОБУЧЕНИЯ КАК СПОСОБ СОЦИАЛИЗАЦИИ СТУДЕНТОВ
В данной работе рассматриваются современные технологии обучения как эффективный инструмент социализации студентов в условиях цифровизации образования. Проанализированы основные характеристики современных образовательных технологий, такие как дистанционное обучение, смешанное обучение, электронные образовательные платформы и социальные сети. Особое внимание уделено влиянию данных технологий на развитие коммуникативных навыков, формирование профессиональных и личностных компетенций, а также на интеграцию студентов в социокультурную среду. Показано, что использование современных образовательных технологий способствует развитию самостоятельности мышления, расширяет возможности коммуникации, а также позволяет студентам максимально полно раскрыть свой творческий и интеллектуальный потенциал.
современные образовательные технологии, социализация студентов, дистанционное обучение, электронные платформы, смешанное обучение, коммуникация.
SEMANTIC GRADATION AND POETIC REALIZATION
This article examines the distinctive features of semantic gradation among lexical units and argues that this issue continues to require serious scholarly attention. It is maintained that the analysis of semantic gradation can serve as an important criterion for evaluating the thematic organization and artistic quality of literary texts. The study also demonstrates that the gradual semantic differentiation of lexical units contributes significantly to the creation of poetic expressiveness and stylistic originality.
: poetic discourse, semantic gradation, category of degree, syntactic semantic distinction, lexical variants, intensive and deintensive evaluation, artistic and aesthetic requirements, linguistic expressiveness.
KLASSIK MEXANIKAGA OID BA’ZI MASALALARDA DIFFERENSIAL TENGLAMALARNI YECHISH
Ushbu maqolada klassik mexanikaning ayrim masalalarida uchraydigan differensial tenglamalarni yechishning umumiy usullari tahlil qilindi. Kuchning vaqtga, koordinataga yoki tezlikka bog‘liq bo‘lgan holatlari alohida ko‘rib chiqilib, ularning har biri uchun harakat tenglamalarini hosil qilish algoritmlari ishlab chiqildi.
klassik mexanika, differensial tenglama, harakat tenglamasi, havo qarshiligi.
SADRIDDIN AYNIY IJODIDA BUXORO ADABIY MUHITINING O‘RNI
Mazkur maqolada atoqli adib Sadriddin Ayniy ijodida Buxoro adabiy muhitining tutgan o‘rni ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Unda Buxoro adabiy muhitining shakllanish omillari, ushbu muhitning Sadriddin Ayniy dunyoqarashi, ijodiy tafakkuri va badiiy mahoratining rivojlanishiga ko‘rsatgan ta’siri yoritilgan. Shuningdek, adibning asarlarida Buxoro hayoti, ma’rifiy g‘oyalar, ijtimoiy siyosiy jarayonlar va jadidchilik harakatining badiiy ifodalanish xususiyatlari tahlil etilgan. Tadqiqot natijasida Buxoro adabiy muhiti Sadriddin Ayniy ijodining g‘oyaviy estetik negizini shakllantirgan muhim omillardan biri ekanligi asoslab berilgan.
Sadriddin Ayniy, Buxoro adabiy muhiti, jadidchilik, ma’rifatparvarlik, badiiy tafakkur, adabiy meros, ijtimoiy muhit, ijodiy an’analar.
TOK KUCHI VA TOK ZICHLIGI. TO‘LIQ ZANJIR UCHUN OM QONUNI
Ushbu ishda elektr toki, uning kuchi va tok zichligi tushunchalari hamda to‘liq zanjir uchun Om qonuni batafsil yoritib beriladi. Elektr toki va uning xususiyatlari, tok kuchi, tok zichligi, elektr zanjiri va uning asoslari, shuningdek, Om qonunining kashf etilishi, matematik ifodalari va hayotdagi qo‘llanilish misollar asosida keng yoritiladi. Taqdim etilgan ish maktab va oliy o‘quv yurtlarida fizika fanidan bilimini chuqurlashtirishni xohlovchi talabalar, o‘qituvchilar va keng jamoatchilik uchun mo‘ljallangan. Ishda to‘liq zanjir uchun Om qonunining tahlili, uning xulosalari, nazariy va amaliy ahamiyati keng yoritilgan.
Elektr toki, tok kuchi, tok zichligi, elektr zanjiri, Om qonuni, kuchlanish, qarshilik, zamonaviy fizika, elektr energiyasi, elektromagnit hodisa. Аннотация: В данной работе подробно рассматриваются поняти
DEVID LOJNING “SMALL WORLD” ROMANIDA GLOBAL AKADEMIK MAKON VA ILMIY RAQOBATNING BADIIY TALQINI
Ushbu maqolada ingliz yozuvchisi Devid Lojning (1935–2025) “Small World” (Kichik dunyo, 1984) romanida global akademik muhit va ilmiy raqobatning badiiy ifodasi yoritiladi. Tadqiqot davomida romanda tasvirlangan xalqaro akademik makon, ilmiy konferensiyalar tizimi, akademik mobillik, ilmiy kapital va kasbiy raqobat masalalari zamonaviy adabiyotshunoslik yondashuvlari asosida tahlil qilinadi. Asarda globallashuv jarayonlarining oliy ta’lim tizimiga ta’siri, akademiklarning ilmiy faoliyatning ijtimoiy va madaniy omillar bilan bog‘liqligi tadqiq qilinadi. Tahlillarga ko‘ra, “Small World” (Kichik dunyo, 1984) romanining nafaqat akademik roman janrining yorqin namunasi, balki XX asr oxiridagi global ilmiy hamjamiyatning badiiy modeli sifatida ham muhim ahamiyatga ega ekanligini ko‘rish mumkin.
Devid Loj, Small World, akademik roman, globallashuv, ilmiy raqobat, akademik mobillik, konferensiya madaniyati, postmodernizm, akademik kapital.
MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARNI YOZGI MAVSUMDA SOGʼLOMLASHTIRISH SPORT OʼYINLARI VA CHINIQTIRISH MUOLAJALARI HAMDA SOGʼLOM MUHIT YARATISH ASOSIDA BOLALARNI CHINLQTIRISH VA BILIMINI BOYITISH, TAʼLIM TARBIYA BERISH
Mazkur maqolada maktabgacha yoshdagi bolalarni yozgi mavsumda sog‘lomlashtirishning ilmiy-pedagogik asoslari, sport o‘yinlari, chiniqtirish muolajalari va sog‘lom muhit yaratishning bolalar jismoniy, aqliy hamda ruhiy rivojlanishiga ta’siri tahlil qilingan. Shuningdek, ochiq havoda tashkil etiladigan harakatli o‘yinlar, quyosh, havo va suv muolajalaridan samarali foydalanish, gigiyenik talablarni ta’minlash, kun tartibini to‘g‘ri tashkil etish hamda sog‘lom ovqatlanishning ahamiyati yoritilgan.
maktabgacha ta’lim, yozgi sog‘lomlashtirish, sport o‘yinlari, chiniqtirish, sog‘lom muhit, jismoniy rivojlanish, harakatli o‘yinlar, sog‘lom turmush tarzi.
RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA KICHIK BIZNES VA TADBIRKORLIKNI RIVOJLANTIRISH
Mazkur maqolada raqamli iqtisodiyot sharoitida kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirishning nazariy, amaliy hamda institutsional jihatlari batafsil tahlil qilingan. Unda raqamli texnologiyalar, elektron tijorat, sun'iy intellekt, katta ma'lumotlar (Big Data), bulutli texnologiyalar va zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining iqtisodiy jarayonlarga ta'siri yoritilgan. Shuningdek, kichik biznes subyektlarining raqobatbardoshligini oshirish, investitsiya muhitini yaxshilash, innovatsion faoliyatni rivojlantirish hamda menejmentning zamonaviy usullarini qo‘llash orqali iqtisodiy samaradorlikni ta'minlash masalalari ko‘rib chiqilgan. Maqolada O‘zbekiston Respublikasida raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish bo‘yicha amalga oshirilayotgan islohotlar, tadbirkorlikni davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlash mexanizmlari va ularning iqtisodiy o‘sishga ta'siri ilmiy manbalar asosida tahlil etilgan. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, raqamli texnologiyalarni keng joriy etish, elektron xizmatlarni rivojlantirish hamda innovatsion boshqaruv tizimlarini takomillashtirish mamlakat iqtisodiyotining barqaror rivojlanishini ta'minlashning muhim omillaridan biri ekanligi asoslab berilgan.
raqamli iqtisodiyot, kichik biznes, xususiy tadbirkorlik, menejment, elektron tijorat, sun'iy intellekt, Big Data, innovatsiya, investitsiya, iqtisodiy o‘sish, raqobatbardoshlik, raqamli texnologiyalar, boshqaruv, elektron xizmatlar, iqtisodiy rivojlanish.
VABO KASALLIGINI KELIB CHIQISHI, YUQISH YO'LLARI, DAVOLASH VA PROFILAKTIK CHORALARI.
Vabo – bu Vibrio cholerae bakteriyasi keltirib chiqaradigan o'tkir ichak infeksiyasi bo'lib, asosan ifloslangan suv va oziq-ovqat mahsulotlari orqali yuqadi. Kasallikning tarqalishida sanitariya-gigiyena qoidalariga rioya qilmaslik, ayniqsa, ichimlik suvi manbalarining ifloslanishi muhim rol o'ynaydi. Vabo og'ir suvsizlanishga olib keluvchi diareya va qusish bilan kechadi, shoshilinch rehidratatsiya terapiyasi va antibiotiklar bilan davolashni talab qiladi. Profilaktik choralar ichimlik suvini tozalash, shaxsiy gigiyenaga rioya qilish, oziq-ovqat xavfsizligini ta'minlash va aholi orasida sanitariya madaniyatini oshirishni o'z ichiga oladi.
Vabo, Vibrio cholerae, Yuqish yo'llari, Davolash, Profilaktika, Suvsizlanish, Sanitariya, Epidemiologiya
MATEMATIK MODELLASHTIRISHGA DOIR MASALALAR ORQALI TALABALARNING KASBIY KOMPETENSIYALARINI SHAKLLANTIRISH
Mazkur maqolada matematik modellashtirishga doir masalalar orqali talabalarning kasbiy kompetensiyalarini shakllantirish muammosi tahlil qilinadi. Matematik modellashtirish nafaqat matematik fikrlashni, balki talabalarning kasbiy faoliyatiga tayyorgarlik darajasini oshirishda ham muhim vosita bo‘lib xizmat qilishi asoslab berilgan. Ushbu jarayonda talabalarda mustaqil fikrlash, ilmiy asoslangan qarorlar qabul qilish, jamoaviy hamkorlikda ishlash, turli soha muammolarini matematik tilga o‘tkazish hamda ularni tahlil qilish, natijalar asosida xulosalar chiqarish kabi muhim kompetensiyalarni shakllantirishning didaktik asoslari hamda metodologik yondashuvlari yoritilgan. Shu bilan birga, matematika darslarida modellashtirishga doir masalalarni tanlash va ularni amaliyotga yo‘naltirish usullari ham ko‘rib chiqilgan.
matematik modellashtirish, kasbiy kompetensiya, talaba, amaliyot, innovatsion ta’lim, tahlil, ilmiy yondashuv, dars jarayoni, kompetensiya-tayanch yondashuv, masala.