“HAYRAT UL-ABROR” DOSTONINI O‘QITISHDA INTERFAOL METODLARDAN FOYDALANISH - Zakirova Maqsuda Atayevna (TADQIQOTLAR, 2026)
Annatatsiya. Mazkur maqolada Alisher Navoiy ijodining durdonasi bo‘lgan “Hayrat ul-abror” dostonini umumta’lim maktablari hamda oliy ta’lim muassasalarida o‘qitishda interfaol metodlardan foydalanishning nazariy va amaliy jihatlari ilmiy asosda tahlil qilinadi. An’anaviy, reproduktiv o‘qitish usullarining cheklanganligi zamonaviy pedagogik texnologiyalarni dars jarayoniga faol joriy etishni talab etmoqda. Ayniqsa, murakkab badiiy-falsafiy matnlarni talabalarga tushunarli va qiziqarli shaklda yetkazishda interfaol metodlar muhim didaktik vosita sifatida namoyon bo‘lmoqda. Maqolada “Aqliy hujum”, “Klaster”, “Insert”, “Fishbone”, “Debat”, “Rol o‘ynash”, “Keys-stadi”, “Konseptual xarita” kabi metodlarning dostonni o‘rganish jarayonidagi samaradorligi konkret misollar asosida ko‘rsatib beriladi. Tadqiqot davomida muallif interfaol yondashuvlarning o‘quvchilar tafakkurini faollashtirish, mustaqil fikrlashni rivojlantirish, badiiy matnni tahlil qilish ko‘nikmalarini shakllantirishdagi o‘rnini tahlil qiladi. Shuningdek, “Hayrat ul-abror”ning axloqiy-tarbiyaviy g‘oyalari – adolat, halollik, ilmga hurmat, komil inson konsepsiyasi – zamonaviy interfaol dars modellari orqali qanday qilib samarali singdirilishi mumkinligi asoslab beriladi. Maqolada tajriba-sinov natijalari hamda pedagogik kuzatishlar asosida ishlab chiqilgan metodik tavsiyalar beriladi. Tadqiqot xulosalariga ko‘ra, interfaol metodlar asosida tashkil etilgan darslar nafaqat bilimni mustahkamlash, balki o‘quvchilarni milliy va umuminsoniy qadriyatlar ruhida tarbiyalashda ham yuqori samaradorlik ko‘rsatadi. Mazkur maqola adabiyot fani o‘qituvchilari, metodistlar va pedagogika sohasida ilmiy izlanish olib borayotgan tadqiqotchilar uchun amaliy ahamiyat kasb etadi.