PO‘LAT KO‘PRIKLARNING NUQSONLARINI ANIQLASH VA MONITORING QILISH - Mamadaliyev Abdulmajit Ma’rufjon o‘g’li (TADQIQOTLAR, 2026)
Annotatsiya Nurash, korroziya va mahkamlamlovchi boltlarning ishdan chiqishi po’lat ko’priklarda tarkibiy samaradorlikning pasayishi va qulab tushishining asosiy sabablari hisoblanadi. Po’lat ko’prik kasalliklarini aniq monitoring qilish - bu po’lat ko’priklarning yuqori sifatli ekspluatatsiyasi va texnik xizmat ko’rsatishini ta’minlashning asosiy shartidir. Shu munosabat bilan, po’lat ko’prik kasalliklarining tasnifi, monitoring va aniqlash usullari, qo’llanilish holatlari va asosiy qiyinchiliklar bo’yicha tahlil o’tkazildi. Po’lat ko’prik kasalliklarining asosiy sabablari, tadqiqot holati va rivojlanish tendentsiyalari muhokama qilindi. Natijalar shuni ko’rsatdiki, Kuchlanish yorig’i muammolari uchun Kuchlanish yorig’ining boshlanishi kichik miqyosga ega, monitoring va aniqlashda qiyinchilik darajasi yuqori, usullar kam va aniqlik past. Yoriqlar o’sgan sari, monitoring va aniqlash qiyinligi kamayadi, usullar soni ko’payadi va aniqlik yaxshilanadi. Kuchlanish yorig’ining monitoringi va aniqlanishi atrof-muhit va transport yuklari ta’sirida bo’ladi. Po’lat ko’priklarda yuzaki korroziya belgilari yaqqol ko’rinadi, korroziyani aniqlash usullari va texnologiyalari tezkor rivojlanmoqda. Yashirin joylarda korroziyani kuzatib borish va aniqlash qiyin bo’lib, monitoring va aniqlash texnologiyalarini va ularning aniqligini yanada takomillashtirish talab etiladi. Po’lat ko’priklarda bolt bo’shashishi uchun monitoring va aniqlash usullari va qo’llab-quvvatlovchi uskunalar jadal rivojlanmoqda. Intellektual monitoring va aniqlash texnologiyalarini va qo’llab-quvvatlovchi uskunalarni rivojlantirish - bu po’lat ko’priklarning to’liq hayot davri ekspluatatsiyasi va texnik xizmat ko’rsatishi hamda ko’prik muhandisligining barqaror rivojlanishi uchun zudlik bilan hal qilinishi kerak bo’lgan muhim tadqiqot mavzusidir.