SERVIKAL EROZIYADA ZAMONAVIY DAVOLASH USULLARINING SAMARADORLIGINI TAHLIL QILISH - Mahliyo A. ALISHEROVA; Saida’zamova Soliha (TADQIQOTLAR, 2026)
Annotatsiya. Servikal eroziya (ektopiya) reproduktiv yoshdagi ayollar orasida eng ko‘p uchraydigan ginekologik patologiyalardan biri hisoblanadi. Kasallikni davolashda qo‘llanilib kelinayotgan an’anaviy usullar (elektrokoagulyatsiya, krioterapiya) ko‘p hollarda to‘qimalarning chuqur shikastlanishi, chandiqlanishi va relaps kabi asoratlarga olib kelishi sababli, davolashning zamonaviy, to‘qima saqlovchi va xavfsiz usullarini amaliyotga keng joriy etish dolzarb masala bo‘lib qolmoqda. Ushbu maqolaning maqsadi servikal patologiyalarni davolashda qo‘llaniladigan an’anaviy usullar hamda zamonaviy minimal invaziv texnologiyalar (radio to‘lqinli terapiya, CO₂ lazer vaporizatsiyasi, fotodinamik terapiya) va sun’iy intellekt (AI) asosidagi diagnostika tizimlarining klinik samaradorligini qiyosiy tahlil qilishdan iborat. Tahlillar shuni ko‘rsatdiki, an’anaviy usullarning bitish darajasi o‘rtacha 75–80 % ni tashkil etib, asoratlar xavfi 15–22 % gacha yetadi. Bunga mukobil ravishda, radio to‘lqinli terapiya epiteliyning to‘liq tiklanishini 93–98 % gacha ta’minlab, asoratlarni 5 % dan pastga tushiradi. Lazer vaporizatsiyasi yuqori aniqlikdagi to‘qima saqlovchi ta’sirni ta’minlasa, fotodinamik terapiya (PDT) HPV infeksiyasini eliminatsiya qilishda 90–97 % samaradorlik ko‘rsatadi. Bundan tashqari, kolposkopiya amaliyotiga sun’iy intellekt (AI) algoritmlarining integratsiya qilinishi patologik o‘choqlarni aniqlash aniqligini 95 % dan yuqoriga ko‘tarib, keraksiz invaziv biopsiyalar sonini sezilarli darajada kamaytiradi. Servikal eroziyani davolashda zamonaviy minimal invaziv muolajalar va raqamli diagnostika usullari an’anaviy yondashuvlarga nisbatan yuqori klinik samaradorlikka va xavfsizlikka ega. Ular ayollarning reproduktiv funksiyasini to‘la saqlab qolish imkonini beradi. Birlamchi xarajatlarning yuqoriligiga qaramay, uzoq muddatli istiqbolda asoratlarning kamayishi ushbu texnologiyalarni milliy ginekologik skrining va davolash dasturlariga kiritish iqtisodiy jihatdan eng maqsadga muvofiq ekanligini tasdiqlaydi.