NOSIMMЕTRIK POYMALI DARYOLARDA, POYMALARDAN BIRINI KO‘NDALANG DAMBA BILAN 60 0 BURCHAK OSTIDA BЕRKITILGAN HOLAT UCHUN OQIM PARAMЕTRLARINI ANIQLASH - Bakiyev Masharif Ro‘zmetovich,; Qahhorov O‘ktam Abduraximovich,; Jahonov Azizjon Abdujalil o‘g‘li,; Matkarimov Otanazar Madraximovich, (TADQIQOTLAR, 2026)
Annotatsiya: Ushbu maqolada, poymalardan biri 60 0  burchak ostida ko‘ndalang damba  bilan  to‘liq  berkitilgan  holatda  ro‘y  beradigan  jaraënlarni  eksperimental tadqiqot  qilish,  yuqori  girdob  zonasini  va  siqilish  zonalarini  aniqlashdan  iborat. Eksperimental  taqiqotlar  poymadagi  va  o‘zandagi  oqimlar  dinamik  o‘qlari  parallel hamda  ko‘ndalang kesimi  to‘rtburchak shakldagi o‘zanda amalga oshirildi. Poymani ko‘ndalang damba bilan 60 0  burchak ostida o‘rnatilganda o‘zanda va poymadagi suv sathi, bo‘ylama va teskari  tezliklar va oqim yo‘nalishlari aniqlangan hamda tezliklarni oshishi va damba ortida kichik va katta girdob zonalari hosil bo‘lishi kuzatildi. Kichik girdob zonasi uzunligi oqimni planda siqilish zonasi uzunligiga tengligi, poymadagi tezlik  miqdori  o‘zandagi  tezlikni  37.3  %  ga  tengligi  aniqlandi.  Tanasidan  suv o‘tkazmaydigan dambani 60 0  o‘rnatish, dambaning pastki qiyaligida ham shu tezlikni saqlanib qolishiga imkon beradi bu esa dambani orqa tomonini yuvilishlari bir muncha kamaytirishini ko‘rish  mumkin. Yuqori va siqilish zonalarini uzunliklarini aniqlash ifodalari  takomillashtirildi.  Shu  bilan  birga  oqim  yoyilishi  turbulent  struyalar qonuniyatlariga  bo‘ysunishi  aniqlandi.  Hisobiy  va  eksperimental  ma’lumotlarni taqqoslash 7.3 % mosligini ko‘rsatdi.