ZAMONAVIY RADIOALOQA VA SERVIS TARMOQLARIDA MA’LUMOT UZATISHNING INNOVATSION PROTOKOLLARI VA XAVFSIZLIK YONDASHUVLARI - Rustamova Sevinchoy (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2025)
ANNOTATSIYA Ushbu maqolada zamonaviy radioaloqa va servis tarmoqlarida ma’lumot uzatish jarayonini optimallashtirishga qaratilgan innovatsion protokollar hamda xavfsizlik yondashuvlari tahlil qilinadi. Mobil aloqa texnologiyalarining 4G, 5G va 6G avlodlari davomida yuzaga kelayotgan yuqori tezlik, past kechikish va ishonchlilik talablari zamonaviy protokollarni takomillashtirishni talab qilmoqda. Tadqiqotda SDR (Software Defined Radio), NFV/SDN asosidagi boshqaruv, massiv MIMO, mmWave aloqa, shuningdek, IoT va V2X tarmoqlarida qo‘llanilayotgan yengil kriptografik algoritmlar hamda autentifikatsiya mexanizmlarining samaradorligi ko‘rib chiqiladi. Maqolada radioaloqa tarmoqlarida uchraydigan zaifliklar, ularni bartaraf etishning zamonaviy usullari, shuningdek, ma’lumotlarni shifrlash, identifikatsiya va kirishni boshqarish protokollarining taqqoslov jarayoni keltiriladi. Natijalar yuqori samaradorlikka ega xavfsiz aloqa tizimlarini yaratishda innovatsion yondashuvlarning ahamiyatini asoslaydi.