ENERGETIKA SOHASIDAGI KORXONALARNI SOLIQQA TORTISHDAGI MUAMMOLAR - Axmedov Ashrafjon Axadovich (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
Bugungi globallashuv sharoitida energetika sohasi har qanday davlat iqtisodiyotining asosiy tayanch tarmoqlaridan biri hisoblanadi. Elektr energiyasi, tabiiy gaz, neft va boshqa energiya resurslari sanoat ishlab chiqarishi, transport tizimi, qishloq xo‘jaligi hamda aholining kundalik ehtiyojlarini ta’minlashda muhim ahamiyat kasb etadi. O‘zbekiston Respublikasida ham energetika sohasi strategik ahamiyatga ega bo‘lib, uning barqaror va samarali faoliyati mamlakat iqtisodiy xavfsizligi hamda ijtimoiy barqarorlikni ta’minlashda muhim rol o‘ynaydi. Shu bois energetika sohasidagi korxonalar faoliyatini, jumladan ularni soliqqa tortish masalalarini takomillashtirish dolzarb vazifalardan biri bo‘lib qolmoqda. Energetika sohasidagi korxonalar davlat byudjeti daromadlarining muhim manbalaridan biri hisoblanadi. Ushbu korxonalar orqali foyda solig‘i, qo‘shilgan qiymat solig‘i, mol-mulk solig‘i, yer solig‘i, aksiz solig‘i va tabiiy resurslardan foydalanganlik uchun to‘lovlar undiriladi. Mazkur soliqlar davlat moliyasini shakllantirishda muhim ahamiyatga ega bo‘lsa-da, ularning yuqori darajada bo‘lishi energetika korxonalarining moliyaviy barqarorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ayniqsa, energetika sohasi yuqori kapital talab qiluvchi, uzoq muddatli investitsiyalarga asoslangan tarmoq bo‘lgani sababli soliq yukining og‘irligi ushbu sohaning rivojlanish sur’atlarini sekinlashtirishi ehtimoldan xoli emas.