G‘O‘ZANI NAVBATLAB ZOVUR VA ARIQ SUVLARI BILAN SUG‘ORISHNING FIZIOLOGIK VA HOSILDORLIKKA TA’SIRI: BUXORO VILOYATI TAJRIBASI - Jumayev Tolibjon Ganjiyevich (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
Annotatsiya: Buxoroda suv tanqisligi viloyat zovur suvlaridan yuk tashish zaruriyati yoki tekshirish. Ush tadqiqotda, o‘rtacha sho‘r viloyat, gumusga boy tuproq tuproq hosillangan, "Buxoro" navli g‘o‘zani navbatlab ariq va zovur suvlari bilan sug‘orish usullarining (1-2-suv zovur suvlari, 3-4-suv ariq; 1-2-suv ariq ariq, 3-4-suv ariq suvi xususiyatlari bilan; ta’siri baholandi. Zovur suvining gidrokimyoviy tarkibi PH=8,3, quruq qoldiq 1790 mg/dm³, xloridlar 504,4 mg/dm³, sulfatlar 630 mg/dm³ va boshqa ko‘rsatkichlar bo‘yicha sug‘orish me’yorlaridan yuqori aniqlandi. Tadqiqot shuni ko‘rsatuvchi, eng maqsadga muvofiq loyiha1-2-s ariq suvi bilan loyihalashni, keyingi sug‘orishlarni bilan amalga oshirishda kuzatildi (hosildorlik nazoratiga nisbatan 15% ga kamaygan holda). Faqat zovur suvi bilan sug‘orish hosildorlikni 52% ga hosildi va tola sifatini keskin pasaytirdi. Navbatlab sug‘orish usullari, ayniqsa, yangilanish bosqichlarida toza suvdan o‘tkazish, sho‘rlanishning tiklanish ta’sirini yumshatish va hosildorlikni saqlashda muhim strategiya ko‘rish.