ISHQORIY MUHITDA EOZINOFIL HUJAYRA SKELETINING QAYTA QURILISHI VA MIGRATSIYA TEZLIGI O‘ZGARISHI - Kattayev Jo‘rabek; Normamaov Davlat (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
ANNOTATSIYA: Ushbu ilmiy sharh eozinofil granulotsitlarining ishqoriy muhit ta’sirida hujayra skeleti qayta qurilishi va migratsiya tezligining o‘zgarish mexanizmlarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Eozinofillar allergik kasalliklar va parazitar infeksiyalarda muhim rol o‘ynaydigan effektor hujayralar hisoblanadi. So‘nggi o‘n yillik tadqiqotlar shuni ko‘rsatdiki, yallig‘lanish o‘chog‘idagi to‘qima muhiti pH darajasining o‘zgarishi eozinofillarning funktsional faolligiga sezilarli ta’sir ko‘rsatadi. Xususan, hujayra ichi pH ning ishqoriy tomonga siljishi hujayra skeleti oqsillari, ayniqsa aktin mikrofilamentlarining polimerizatsiya va depolimerizatsiya jarayonlarini modulyatsiya qiladi. Bu esa eozinofillarning kemotaksis qobiliyati va migratsiya tezligini o‘zgartirish orqali ularning yallig‘lanish o‘chog‘iga to‘planish samaradorligiga bevosita ta’sir etadi. Sharhda ishqoriy muhit ta’sirida eozinofillarda kuzatiladigan hujayra ichi kaltsiy signallari, o‘ziga xos kemokin retseptorlarining faollanishi va sitoskeletning dinamik qayta tuzilishi haqidagi zamonaviy tushunchalar jamlangan. [1]