YURAK ANATOMIYASI VA KASALLIKLARI - Toshmuratova Rushana (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
ANNOTATSIYA Ushbu maqolada inson organizmining markaziy hayotiy a’zosi — yurakning anatomiyasi, fiziologiyasi va kasalliklari kompleks tarzda yoritiladi. Yurak — qon aylanishini ta’minlovchi, organizmning barcha a’zo va to‘qimalariga kislorod va oziq moddalarni yetkazib beruvchi mushakli a’zo bo‘lib, uning to‘xtovsiz, ritmik faoliyati inson hayotining asosiy shartidir. Yurak kasalliklari esa dunyo bo‘ylab o‘limning birinchi sababi hisoblanadi va har yili 17,9 milliondan ortiq odamning hayotiga zomin bo‘ladi. Maqolada yurakning anatomik tuzilishi (to‘rt bo‘lmali tuzilish, klapanlar tizimi, koronar arteriyalar), o‘tkazuvchanlik tizimi va fiziologik faoliyat tamoyillari batafsil tahlil qilinadi. So‘ngra eng ko‘p uchraydigan yurak kasalliklari — yurakning ishemik kasalligi (stenokardiya, miokard infarkti), arterial gipertenziya, yurak ritmi va o‘tkazuvchanligi buzilishlari (aritmiyalar, hilpillovchi aritmiya, blokadalar), surunkali yurak yetishmovchiligi, yurak nuqsonlari (tug‘ma va orttirilgan), kardiomiopatiyalar, endokardit, miokardit, perikardit va revmatik isitma kasalliklari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, zamonaviy kardiologik tashxis usullari (EKG, EXOKG, koronar angiografiya, KT, MRT), davolash tamoyillari va profilaktika choralari muhokama qilinadi.