EKONOFIZIKA: FIZIKA QONUNLARI ASOSIDA MOLIYAVIY BOZORLARNI MODELLASHTIRISH - Ashurov Bakhtiyor Iskandarovich (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
Annotatsiya: Mazkur ilmiy maqolada ekonofizikaning asosiy tushunchalari va fizika qonunlari asosida moliyaviy bozorlarni modellashtirish usullari tizimli ravishda yoritilgan. Statistik fizika (Gibbs taqsimoti, entropiya, spin modellari), fraktal tahlil (Hurst ko‘rsatkichi, fraktal o‘lcham, ko‘p fraktallar), to‘lqinli paketlar, Leyvi fligtlar, kvant ekonofizikasi (kvant garmonik ossillyator, Shredinger tenglamasi) va agent asosidagi modellar batafsil tahlil qilingan. Moliyaviy bozorlarning ekonofizik xususiyatlari — masshtab invarianlik, o‘z-o‘ziga o‘xshashlik, og‘ir quyruqlilik, volatillik klasterlashuvi, xotira effekti — o‘rganilgan. Toshkent fond birjasi ma’lumotlari asosida fraktal tahlil natijalari va ekonofizik modellarni qo‘llash imkoniyatlari baholangan. Maqola ilmiy tadqiqotchilar, moliyaviy tahlilchilar va fizika-iqtisodiyot interdisiplinar sohasiga qiziquvchilar uchun mo‘ljallangan.