“XITOY-POKISTON IQTISODIY KORIDORI (CPEC) NING BALUJISTON MINTAQASIGA TA’SIRI” - Mamatqulov S.X,; Olimov Xurshid Erkin og‘li, (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2025)
Anatatsiya. Ushbu maqola Xitoy Pokiston Iqtisodiy Yo‘lagi (CPEC) doirasida Balujiston  mintaqasida  amalga  oshirilayotgan  infratuzilma  va  energetika loyihalarining  mahalliy  resurslar  taqsimoti,  iqtisodiy  manfaatlar  balansi  hamda hududiy  ijtimoiy-siyosiy  barqarorlikka  ko‘rsatgan  ta’sirini  tahlil  qiladi.  Tadqiqot CPECning  rasmiy  ravishda  “rivojlanish  va  integratsiya  loyihasi”  sifatida  taqdim etilishi  bilan  amalda  Balujistonda  yuzaga  kelayotgan  iqtisodiy  nomutanosiblik, resurslar  ustidan  markaziy  hukumat  nazoratining  kuchayishi  va  mahalliy  aholining loyihalardan  chetda  qolishi  o‘rtasidagi  ziddiyatni  o‘rganadi.  Shuningdek,  tadqiqot CPEC fonida vujudga kelgan norozilik harakatlari, Baluj milliy identifikatsiyasining faollashuvi  va  xavfsizlik  muhitining  keskinlashuvini  tahliliy  va  qiyosiy  yondashuv asosida yoritadi. Maqolada Gvadar porti, transport yo‘laklari, iqtisodiy zonalar hamda tabiiy  boyliklar  (gaz,  mis,  oltin,  neft)  ustidan  nazoratning  markazlashuvi Balujistonning  iqtisodiy  ulushiga  qanday  ta’sir  qilayotgani  xalqaro  va  mahalliy manbalar  asosida  tahlil  qilinadi.  Xususan,  daromadlarning  markazga  yo‘naltirilishi, mahalliy  aholi  uchun  ish  o‘rinlarining  cheklanganligi,  suv  va  yer  resurslarining tanqischiligi,  majburiy  ko‘chirishlar  va  xavfsizlik  siyosatining  kuchayishi  Baluj noroziligini  kuchaytiruvchi  asosiy  omillar  sifatida  ko‘rib  chiqiladi.  Tadqiqot dolzarbligi  shundaki,  CPEC  –  mintaqaviy  geopolitika,  iqtisodiy  integratsiya  va xavfsizlik tizimining asosiy o‘qi sifatida talqin qilinar ekan, Balujiston misolida uning mahalliy darajadagi ijtimoiy-iqtisodiy oqibatlari ko‘p yillik etnik-siyosiy ziddiyatlarni yanada  chuqurlashtirayotganini  ilmiy  asosda  ko‘rsatib  beradi.  Ushbu  maqola CPECning  makrogeoiqtisodiy  maqsadlari  bilan  mikroregional  ehtiyojlar  o‘rtasida mavjud tafovutni ochib berishi, resurslar adolatli taqsimoti va barqarorlikka erishish uchun amaliy tavsiyalar ishlab chiqishi bilan ahamiyatlidir.