MENEJMENTLIK BUXGALTERIYA HISOBINI TASHKIL ETISHNING AVTONOM VA INTEGRATSIYALASHGAN TIZIMI - Djumayeva Go'zal,; Aslamova Hilola,; Sayfiyeva Nigina, (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2025)
Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  menejmentlik  buxgalteriya  hisobini  tashkil etishning ikki asosiy yondashuvi — avtonom va integratsiyalashgan tizim — nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Avtonom tizim, odatda, moliyaviy hisobdan mustaqil axborot konturlarini shakllantirib, qaror qabul qilishga tezkor hamda moslashuvchan xizmat ko‘rsatadi; integratsiyalashgan tizim esa yagona ma’lumotlar modeli, umumiy hisobvaraqlar reestri va ERP muhiti orqali boshqaruv hamda moliyaviy hisobni uzviy bog‘laydi. Tadqiqotda taqqoslovchi kontseptual tahlil, jarayon xaritalash, me’yoriy-texnik talablar bilan moslikni baholash, risklar va nazoratlar dizayni, shuningdek vaqt, xarajat,  ishonchlilik  va  moslashuvchanlik  mezonlari  bo‘yicha  funksional  afzalliklar solishtirildi.  Natijalar  kichik  va  o‘rta  korxonalar  uchun  soddalashtirilgan  avtonom modelning tranzaksion cheklovlar sharoitida qulayligini, yirik diversifikatsiyalashgan subyektlar uchun esa integratsiya orqali ma’lumotlar yaxlitligi va raqamli analitikaning ustun  ahamiyatga  ega  ekanini  ko‘rsatadi.  Muhokamada  mas’uliyat  markazlari, ABC/ABB, byudjetlash,  KPI va  Balanced  Scorecard  kabi boshqaruv instrumentlari bilan  uyg‘unlashuv,  shuningdek  ERP  joriy  etilishida  menejment  hisobi transformatsiyasi masalalari yoritilgan. Xulosada kontingensiyaga asoslangan tanlov mezonlari,  o‘tishning  “avtonom–gibrid–integratsiyalashgan”  yetuklik bosqichlari va ichki nazoratlar dizayni bo‘yicha amaliy tavsiyalar beriladi.