GLOMERULONEFRIT PATOFIZIOLOGIKMEXANIZMLAR GEMODINAMIK O’ZGARISHLAR VA KLINIK AHAMIYATI - Shukurova Xurshida Komiljanovna; Shavmatov Azizbek Olimjon o`gli (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
Annotatsiya:  Glomerulonefrit  buyrak  glomerulalarining  immun-yallig‘lanishli shikastlanishi bilan kechadigan kasalliklar  guruhi bo‘lib, u nefrologik patologiyalar orasida  muhim  o‘rin  egallaydi.  Ushbu  maqolada  glomerulonefritning  patogenetik mexanizmlari,  gemodinamik  o‘zgarishlari  va  klinik  ahamiyati  keng  yoritilgan. Kasallikning rivojlanishida immun komplekslarning glomerulyar bazal membranada cho‘kishi,  komplement  tizimining  faollashuvi  hamda  hujayraviy  immun  javobning kuchayishi asosiy rol o‘ynaydi. Patologik jarayon natijasida glomerulyar filtratsiya to‘sig‘i buzilib, proteinuriya, gematuriya  va  buyrak  funksiyasining  pasayishi  kuzatiladi.  Shuningdek,  mezangial hujayralar proliferatsiyasi, podotsitlar shikastlanishi va bazal membrana strukturaviy o‘zgarishlari  kasallikning  morfologik  asosini  tashkil  etadi.  Gemodinamik  jihatdan glomerulyar gipertenziya, renin-angiotenzin-aldosteron tizimining faollashuvi hamda natriy  va  suv  retensiyasi  muhim  ahamiyatga  ega  bo‘lib,  ular  kasallikning progres-siyasini tezlashtiradi. Glomerulonefritning klinik ahamiyati uning turli sindromlar (nefritik, nefrotik va aralash)  bilan  kechishi,  arterial  gipertenziya  rivojlanishi  hamda  surunkali  buyrak yetishmovchiligiga  olib  kelish  xavfi  bilan  belgilanadi.  Erta  tashxis  qo‘yish, immunologik va laborator tekshiruvlar o‘tkazish hamda kompleks davolash kasallik prognozini yaxshilashda muhim ahamiyatga ega.