MOBIL ILOVALARDA MA’LUMOTLARNI OʻGʻIRLASH VA SOXTALASHTIRISHGA QARSHI HIMOYA USULLARINI TAHLIL QILISH VA BAHOLASH - Turdiyev Temur,; Ro‘zmatov Nuraddin Islomboy oʻgʻli, (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
Annotatsiya Maqsad:  Ushbu  tadqiqot  mobil  ilovalarda  ma’lumotlarni  o‘g‘irlash  va soxtalashtirish tahdidlariga qarshi qo‘llaniladigan himoya usullarini tizimli tahlil qilish va  samaradorlik  mezonlari  bo‘yicha  baholashga  qaratilgan.  Metodlar:  Tadqiqotda adabiyotlarni tizimli ko‘rib chiqish, taqqoslama tahlil va STRIDE tahdid modellash metodologiyasi  qo‘llanildi.  2018–2024-yillar  oralig‘ida  chop  etilgan  120  dan  ortiq maqola ko‘rib chiqilib, 38 tasi tanlandi; himoya mexanizmlari to‘rtta mezon bo‘yicha 1–5  ball  tizimida  baholandi.  Natijalar:  Hujum  vektorlari  tahlili  shuni  ko‘rsatdiki, tarmoq hujumlari (28%) va zararli dasturlar (23%) eng ko‘p tarqalgan tahdidlardir. AES-256  shifrlash  (4,9/5,0),  TLS  1.3  (4,8/5,0)  va  OAuth  2.0  (4,6/5,0)  eng  yuqori samaradorlikka  ega  himoya  mexanizmlari  sifatida  aniqlandi.  Taklif  etilgan  uch qatlamli himoya modeli ma’lumot o‘g‘irlashni aniqlashda 94,7%, tarmoq hujumlarini oldini  olishda  esa  97,2%  ko‘rsatkichga  erishdi.  Xulosa:  Ko‘p  qatlamli  himoya yondashuvi  yagona  mexanizmga  nisbatan  2,3–2,8  baravarga  samarali  ekanligi tasdiqlandi. Mobil ilova ishlab chiquvchilarga AES-256 shifrlash, qisqa muddatli JWT tokenlar va TLS 1.3 ni majburiy qo‘llash tavsiya etiladi.