HOMILADORLIKDA pH O‘ZGARISHLARI EOZINOFIL FAOLIYATI, ONA VA HOMILA IMMUN MUVOZANATIGA TA’SIRI - Hudoyqulov Zokir,; G‘ulamnazarov Murodilla, (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2026)
ANNOTATSIYA: Homiladorlik davrida organizmda yuzaga keladigan fiziologik o‘zgarishlar qatorida kislota-ishqor muvozanatining o‘zgarishi muhim o‘rin tutadi. Ushbu  sharh  maqolada  homiladorlikka  xos  pH  o‘zgarishlari  va  ularning  eozinofil granulotsitlar faoliyatiga, shuningdek, ona va homila o‘rtasidagi immun muvozanatga ta’siri  tahlil  qilinadi.  Eozinofillar  an’anaviy  ravishda  allergik  va  parazitar kasalliklarning  effektor  hujayralari  sifatida  tanilgan  bo‘lsa-da,  so‘nggi  tadqiqotlar ularning  gomeostatik  sharoitlarda,  xususan  homiladorlik  davrida  bachadon to‘qimalarining  remodelingida  va  immunoregulyatsiyada  muhim  rol  o‘ynashini ko‘rsatmoqda  [2].  Homiladorlik  davrida  kuzatiladigan  fiziologik  atsidoz eozinofillarning faollashuvi, degranulyatsiyasi va sitokin ishlab chiqarish qobiliyatiga sezilarli  ta’sir  ko‘rsatadi.  pH  ning  pasayishi  eozinofillarda  hujayra  ichki  kalsiy muvozanatining  buzilishiga  va  ularning  apoptozga  chidamliligining  ortishiga  olib keladi [1]. Ushbu o‘zgarishlar natijasida eozinofillar tomonidan ishlab chiqariladigan yallig‘lanishga  qarshi  va  yallig‘lanishni  rag‘batlantiruvchi  sitokinlarning  nisbati o‘zgaradi.  Bu  esa  o‘z  navbatida  ona  organizmining  homilaga  nisbatan  immun tolerantligini saqlash mexanizmlariga bevosita ta’sir qiladi. Maqolada homiladorlik davridagi pH o‘zgarishlarining timus va bachadondagi eozinofillar populyatsiyasiga ta’siri, shuningdek, ushbu hujayralarning homila timusida T-hujayra seleksiyasidagi ishtiroki  muhokama  qilinadi  [4].  Ushbu  mexanizmlarni  tushunish  immunologik asoratlar,  jumladan  takroriy  homiladorlik  yo‘qotishlari  va  preeklampsi  kabi patologiyalarning oldini olishda muhim ahamiyatga ega.