QUYMA DETALLAR STRUKTURASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI YEYILISHGA BARDOSHLILIGINI OSHIRISH. - G’oziyev O.S (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2025)
Annotatsiya.  Mazkur  maqolada  yuqori  margansovli  po‘lat  asosidagi  quyma detallar  strukturasini  takomillashtirish  orqali  ularning  yeyilishga  bardoshliligini oshirish  masalalari  yoritilgan.  Tadqiqotning  asosiy  maqsadi  —  po‘lat  quyma buyumlarda  mikrostrukturani  barqarorlashtirish,  donalar  o‘lchamini  mayda  qilish hamda  nometall  qo‘shimchalar  miqdorini  kamaytirish  orqali  detallar  xizmat muddatini uzaytirishdan iborat. Ishda metallografik tahlil, kimyoviy tarkibni aniqlash, issiqlik  ishlov  rejimlarini  optimallashtirish  va  kompleks  modifikatsiya  usullari qo‘llanilgan. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, Ca–Ba–Ti–REE asosidagi modifikatorlardan foydalanish  austenit  donalarini  1–2  ball  dan  3–4  ballgacha  maydaroq  holatga keltirgan, bu esa metallning mexanik xossalarini, ayniqsa yeyilishga bardoshliligini 25–30  %  ga  oshirgan.  Issiqlik  ishlov  jarayonlarining  to‘g‘ri  tanlanishi  (qizdirish, so‘ndirish,  bo‘shatish)  metallning  karbid  fazalarini  kamaytirib,  matritsa  tuzilishini birxillashtirgan.  Olingan  natijalar  O‘zbekistonning  tog‘-kon  va  mashinasozlik korxonalarida ishlab chiqarilayotgan yeyilishga bardoshli detallar sifatini yaxshilash, import  o‘rnini  bosuvchi  yuqori  samarali  po‘lat  quyma  mahsulotlar  yaratish  uchun muhim ilmiy va amaliy ahamiyat kasb etadi.Kalit so‘zlar: yuqori margansovli po‘lat, quyma detallar, modifikatsiya, mikroligirlash, mikrostruktura, yeyilishga bardoshlilik, austenit donalari..