MAHALLIY SANOAT KORXONALARIDA ISO STANDARTLARINI JORIY ETISH MASALALARI
Keywords:
ISO standartlari, sifat menejmenti, mahalliy sanoat, sertifikatlash, mehnat muhofazasi, ekologik barqarorlik, raqobatbardoshlik.Abstract
Mazkur maqola mahalliy sanoat korxonalarida ISO standartlarini joriy etish jarayoniga oid batafsil tahlil natijalarini taqdim etadi, jarayonda yuzaga kelayotgan muammolarning murakkabligi, ularning kelib chiqish sabablari hamda ularni bartaraf etishning samarali mexanizmlarini aniqlab beradi. Tadqiqot doirasida ISO 9001:2015 (Sifat menejmenti tizimi), ISO 14001:2015 (Ekologik menejment tizimi) va ISO 45001:2018 (Mehnat muhofazasi va xavfsizlik menejmenti tizimi) standartlarining qo‘llanish darajalari turli sanoat tarmoqlari kesimida o‘rganildi. Analitik natijalar shuni ko‘rsatadiki, ushbu standartlarni joriy etish boshqaruv jarayonlarining shaffofligini oshiradi, mahsulot va ishlab chiqarish sifati yaxshilanadi, xavf va xavfsizlikni boshqarish darajasi kuchayadi, shuningdek eksport imkoniyatlari kengayadi. Shu bilan birga, tadqiqot mahalliy korxonalar duch kelayotgan bir qator tizimli to‘siqlarni aniqlaydi.
References
1. Bernardo, M. (2014). Integration of ISO management systems: A critical review and future research directions. Journal of Cleaner Production, 85, 1–15. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2014.06.021
2. Fonseca, L., & Domingues, J. (2018). Challenges in implementing ISO 9001:2015: Evidence from Portuguese industry. Total Quality Management & Business Excellence, 29(11–12), 1238–1254. https://doi.org/10.1080/14783363.2016.1267035
3. Heras-Saizarbitoria, I., Molina-Azorín, J. F., & Tarí, J. J. (2011). ISO certification as a competitive factor: Evidence from manufacturing firms. International Journal of Production Economics, 131(1), 228–235. https://doi.org/10.1016/j.ijpe.2010.11.015
4. Jørgensen, T., Remmen, A., & Mellado, M. (2006). Integrated management systems: Three different levels of integration. Journal of Cleaner Production, 14(8), 713–722. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2005.11.020
5. Хайдарова К. А. ОСНОВНЫЕ ЦЕЛЫ МАРКЕТИНГОВОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПРЕДПРИЯТИЯХ ХИМИЧЕСКОЙ ПРОМЫШЛЕННОСТИ //Scientific Journal of Actuarial Finance and Accounting. – 2025. – Т. 5. – №. 03. – С. 180-184.
6. Хайдарова К. А. ОСНОВНЫЕ ЦЕЛЫ МАРКЕТИНГОВОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПРЕДПРИЯТИЯХ ХИМИЧЕСКОЙ ПРОМЫШЛЕННОСТИ //Scientific Journal of Actuarial Finance and Accounting. – 2025. – Т. 5. – №. 03. – С. 180-184
7. Lopez-Alonso, P., Sanchez-Gonzalez, L., & Torres, A. (2019). Effects of ISO 45001 implementation on occupational health and safety performance. Safety Science, 115, 22–30. https://doi.org/10.1016/j.ssci.2019.01.016
8. Psomas, E., & Fotopoulos, C. (2009). ISO 9001 effectiveness in the Greek food sector. International Journal of Quality & Reliability Management, 26(3), 204–218. https://doi.org/10.1108/02656710910939835
9. Sroufe, R. (2003). Effects of ISO 14001 on environmental performance. Environmental Quality Management, 13(3), 1–11. https://doi.org/10.1002/tqem.10080
10. Tari, J. J., Molina-Azorín, J. F., & Heras-Saizarbitoria, I. (2012). Internal barriers in quality management system implementation. Total Quality Management & Business Excellence, 23(7–8), 779–794. https://doi.org/10.1080/14783363.2012.678997
11. Zutshi, A., & Sohal, A. (2004). Adoption and maintenance of environmental management systems: Critical success factors. Management of Environmental Quality, 15(4), 399–419. https://doi.org/10.1108/14777830410550759
12. Zeng, S., Tam, C., & Deng, Z. (2005). Barriers to ISO implementation in China: A case study approach. International Journal of Quality & Reliability Management, 22(8), 820–834. https://doi.org/10.1108/02656710510620084
13. Хайдарова, Камола Ахинжановна, and Нодира Ахинжановна Инатова. "ПЕРСПЕКТИВЫ ВНЕДРЕНИЯ СИСТЕМЫ НАССР НА ПРЕДПРИЯТИЯХ ПИЩЕВОЙ ПРОМЫШЛЕННОСТИ." Интернаука 19-2 (2018): 27-28.