POLIKISTOZ TUXUMDON SINDROMI (PCOS): METABOLIK XAVF, BEPUSHTLIK VA PSIXOLOGIK OQIBATLAR
Keywords:
Polikistoz tuxumdon sindromi, metabolik xavf, bepushtlik, psixologik oqibatlar, insulin qarshiligi, giperandrogeniya, reproduktiv buzilishlar, yurak-qon tomir kasalliklari, depressiya, ruhiy stress.Abstract
Polikistoz tuxumdon sindromi (PCOS) — reproduktiv yoshdagi ayollarda eng ko‘p uchraydigan gormonal va endokrin buzilishlardan biri bo‘lib, u murakkab klinik manzaraga ega. PCOSning asosiy belgilari androgenlarning ortishi, tuxumdonlarda ko‘plab kichik kistalar hosil bo‘lishi, menstural siklning buzilishi va ovulyatsiyaning pasayishi hisoblanadi. Shu bilan birga, PCOS metabolic kasalliklar (qandli diabet, lipid metabolizmi buzilishi, semizlik) va yurak-qon tomir kasalliklari rivojlanish xavfi bilan bog‘liq. Reproduktiv funktsiyaning pasayishi bepushtlikka olib keladi, bu esa ayollarning psixologik holatiga salbiy ta’sir qiladi. Ruhiy stress, depressiya, bezovtalik va o‘z-o‘ziga ishonchsizlik PCOS bilan bog‘liq muammolardan hisoblanadi. Ushbu maqolada PCOSning metabolik xavflari, bepushtlik bilan bog‘liq mexanizmlari va psixologik oqibatlari ilmiy asosda tahlil qilinadi. Shuningdek, kasallikni erta aniqlash va kompleks davolash strategiyalarini ishlab chiqish zarurati ta’kidlanadi.
References
1. Abdullayeva M., Islomova N. Polikistoz tuxumdon sindromi va uning reproduktiv oqibatlari. Tibbiyot jurnali. 2020;2:45-52.
2. Mirzaeva F. Metabolik sindrom va PCOS. Endokrinologiya va ginekologiya. 2019;4:12-18.
3. Rasulova S., Karimova L. PCOS va insulin qarshiligi. O‘zbekiston tibbiyot akademiyasi xabarlari. 2018;3:34-41.
4. Tursunova N. Polikistoz tuxumdon sindromi va bepushtlik. Ayollar salomatligi. 2021;1:22-28.
5. Qodirova D. PCOS va depressiya. Psixologik tadqiqotlar. 2020;2:15-21.
6. Yusupov A., Oripova S. Polikistoz tuxumdon sindromi va lipid metabolizmi. Tibbiyot sharhi. 2019;5:55-62.
7. Usmonov B. PCOSda reproduktiv funktsiyaning buzilishi. Ginekologiya va reproduktiv salomatlik. 2021;3:10-17.
8. Sodiqova F. PCOS va yurak-qon tomir xavfi. Tibbiyot jurnali. 2020;6:39-46.
9. Akramova M. Endokrin buzilishlar va psixologik holat. Psixonevrologiya va ginekologiya. 2019;2:18-25.
10. Nematova R. PCOS va homiladorlik imkoniyati. Ayollar salomatligi jurnali. 2021;4:30-37.
11. Tashpulatova S., Shamsiyeva G. Metabolik kasalliklar va PCOS. Tibbiyot sharhi. 2018;7:50-57.
12. Yuldasheva Z. PCOS bilan og‘rigan ayollarda psixologik stress. Psixologiya va tibbiyot. 2020;3:9-16.
13. G‘anieva L. Polikistoz tuxumdon sindromi va davolash strategiyalari. Tibbiyot va sog‘liqni saqlash. 2019;5:41-48.
14. Rustamova N. PCOS va gormonal terapiya. Endokrinologiya jurnali. 2021;2:25-33.
15. Komilova F. Ayollarda PCOSning kompleks davolash usullari. O‘zbekiston tibbiyot jurnali. 2020;4:14-22.