INSON ORGANIZMIDA IMMUN TIZIMNING AHAMIYATI VA YUQUMLI KASALLIKLARDAN HIMOYALANISH MEXANIZMLARI
Keywords:
Immun tizim, Tug‘ma immunitet, Orttirilgan immunitet, Antigen, Antitela, Limfotsitlar, Yuqumli kasalliklar, Himoya mexanizmiAbstract
Immun tizim inson organizmini turli yuqumli kasalliklardan himoya qiluvchi murakkab biologik tizim hisoblanadi. U tashqi muhitdan kirib keladigan bakteriyalar, viruslar, zamburug‘lar va boshqa zararli omillarga qarshi kurashadi. Immunitet organizmning tabiiy himoya kuchi bo‘lib, u tug‘ma va orttirilgan turlarga bo‘linadi. Tug‘ma immunitet inson tug‘ilganidan boshlab mavjud bo‘lib, birinchi himoya chizig‘ini tashkil etadi. Orttirilgan immunitet esa hayot davomida kasalliklar yoki vaksinalar ta’sirida shakllanadi. Immun tizimning asosiy vazifasi organizmga begona bo‘lgan antigenlarni aniqlash, ularga qarshi antitelalar ishlab chiqarish va zararli hujayralarni yo‘q qilishdan iborat. Ushbu maqolada immun tizimning tuzilishi, faoliyat mexanizmlari hamda yuqumli kasalliklardan himoyalanishdagi roli yoritilgan. Shuningdek, immunitetning mustahkam bo‘lishi uchun sog‘lom turmush tarzi, to‘g‘ri ovqatlanish va profilaktik choralarning ahamiyati ta’kidlanadi. Maqola davolash yo‘nalishi talabalari uchun biologiya fanidan muhim nazariy asos bo‘lib xizmat qiladi.
References
1.Rahimov A.N. Odam va uning salomatligi (Biologiya asoslari). Toshkent: Abu Ali ibn Sino nashriyoti, 2020. 145-178-betlar.
2.Fayzullayev S.X. Immunologiya va allergologiya asoslari. Toshkent: O‘zbekiston Milliy Ensiklopediyasi, 2019. 55-92-betlar.
3.Abbas A.K., Lichtman A.H. Basic Immunology: Functions and Disorders of the Immune System. Elsevier, 2021. pp. 25-67.
4. Janeway C.A., Travers P. Immunobiology. Garland Science, 2018. pp. 80-120.
5.Roitt I., Brostoff J., Male D. Immunology. Mosby, 2017. pp. 100-145.
6. Murphy K. Janeway’s Immunobiology. New York: Garland Science, 2019. pp. 150-190.
