GEN INJENERIYASI VA UNING MEDITSINA AMALIYOTIDA QO‘LLANILISHI
Keywords:
gen injeneriyasi, DNK rekombinatsiyasi, gen terapiyasi, biotexnologiya, rekombinant oqsillar, zamonaviy tibbiyotAbstract
Gen injeneriyasi zamonaviy biologiya va tibbiyotning eng jadal rivojlanayotgan yo‘nalishlaridan biri bo‘lib, u tirik organizmlarning genetik apparatini maqsadli ravishda o‘zgartirish imkonini beradi. Ushbu texnologiya yordamida genlarni ajratib olish, ko‘chirish, modifikatsiyalash va sun’iy ravishda yangi genetik konstruktsiyalar yaratish mumkin. Meditsina amaliyotida gen injeneriyasi irsiy kasalliklarni tashxislash, gen terapiyasi, rekombinant dori vositalari ishlab chiqarish, vaksinalar yaratish hamda individual davolash usullarini ishlab chiqishda keng qo‘llanilmoqda. Mazkur maqolada gen injeneriyasining nazariy asoslari, asosiy metodlari va uning tibbiyot sohasidagi amaliy ahamiyati yoritilgan.
References
1. Watson J.D., Baker T.A., Bell S.P., Gann A., Levine M., Losick R. Molecular Biology of the Gene. 7th Edition. Pearson, 2018.
2. Alberts B., Johnson A., Lewis J., Morgan D., Raff M., Roberts K., Walter P. Molecular Biology of the Cell. 6th Edition. Garland Science, 2014.
3. Doudna J.A., Charpentier E. The new frontier of genome engineering with CRISPR-Cas9. Science, 2014; 346(6213): 1258096.
4. Kay M.A., Glorioso J.C., Naldini L. Viral vectors for gene therapy: the art of turning infectious agents into vehicles of therapeutics. Nat Med, 2001; 7: 33–40.
5. Kafri T., van Praag H., Gage F.H. Gene therapy in the nervous system. Annu Rev Neurosci, 2002; 25: 607–639.
6. Friedmann T., Roblin R. Gene therapy for human genetic disease? Science, 1972; 175(4025): 949–955.
7. National Institutes of Health (NIH). Gene Therapy Clinical Trials Worldwide. Bethesda: NIH, 2020.