LIQILDOQNING KECH YOKI ERTA BITISHIDA D VITAMININING AHAMIYATI
Keywords:
liqildoq, fontanelle, D vitamini, raxit, suyak mineralizatsiyasi, bolalar endokrinologiyasi, kalla suyak ossifikatsiyasi, pediatriyaAbstract
Liqildoq (fontanelle) chaqaloqlarda kalla suyaklari orasidagi fibroz membrana bo‘lib, miya o‘sishi va bosh suyagi shakllanishi uchun muhim anatomik struktura hisoblanadi. Uning fiziologik yopilish muddati individual farqlarga ega bo‘lsa-da, patologik holatlarda kechikkan yoki erta bitish kuzatilishi mumkin. So‘nggi ilmiy tadqiqotlar D vitaminining suyak mineralizatsiyasi, kalsiy-fosfor metabolizmi va osteoblast faoliyatidagi asosiy roli sababli liqildoq yopilish jarayoniga bevosita ta’sir ko‘rsatishini tasdiqlaydi. D vitamini yetishmovchiligi raxit, kraniotabes, liqildoqning kengligi ortishi va yopilishining kechikishiga olib kelishi mumkin, ortiqcha ossifikatsiya yoki ayrim metabolik o‘zgarishlar esa erta yopilish bilan bog‘lanishi ehtimoli mavjud. Mazkur maqolada liqildoq fiziologiyasi, D vitaminining suyak metabolizmiga ta’siri hamda liqildoq yopilishida uning klinik ahamiyati chuqur tahlil qilinadi.
References
1.Rickets, Vitamin D Deficiency and Dependency – Indian Journal of Endocrinology and Metabolism.
2.journals.lww.com
3.Shedding Light on Vitamin D Status during Infancy – MDPI Review Article.
MDPI
4.Ceasing Vitamin D Replacement in Infants with Premature Closure of Front Fontanelle – Meandros Medical Journal.
dergipark.org.tr
5.Nelson Essentials of Pediatrics – Clinical manifestations of rickets.
elsevier-elibrary.com
6. Fontanelle closure physiology and pediatric assessment literature.