XX ASRNING 30-YILLARI TANQIDCHILARI IJODI
Keywords:
adabiy tanqid, o‘zbek adabiyoti, 30-yillar, mafkuraviylik, badiiy-estetik tahlil, siyosiy yondashuv, realizm, vulgar sotsiologizm, nigilistik nazar, mumtoz meros, jadid adabiyoti, monografik tadqiqot, dramaturgiya, teatr tanqidi, adabiy jarayon, tanqid metodologiyasi, ijodiy hamkorlik, janriy izlanish, ilmiy tahlil, adabiyot rivojiAbstract
mazkur maqolada XX asrning birinchi yarmi, xususan, 1930-yillar o‘zbek adabiy tanqidchiligining shakllanishi va rivojlanish bosqichlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda bu davr adabiy jarayoni tub burilish bosqichi sifatida baholanib, adabiyotning sof estetik hodisadan mafkuraviy instrument darajasiga ko‘tarilgani ilmiy asosda yoritiladi. Shu bilan birga, adabiy tanqidning jamiyat tafakkurini shakllantirishdagi o‘rni va vazifalari ochib beriladi. Maqolada 30-yillar tanqidchiligining asosiy xususiyati sifatida uning ziddiyatli tabiati ko‘rsatilib, tanqidchilar faoliyatida badiiy-estetik tahlil hamda siyosiy-mafkuraviy talablar o‘rtasidagi muvozanat masalasi tahlil etiladi. Natijada, tanqid bir vaqtning o‘zida ilmiy asoslangan va siyosiy yo‘naltirilgan hodisa sifatida namoyon bo‘lgani asoslab beriladi. Tadqiqotda mumtoz adabiy merosga munosabat masalasi ham keng yoritilib, bu borada ikki qarama-qarshi yo‘nalish — vulgar sotsiologik yondashuv va ma’rifiy-ilmiy yondashuv mavjudligi asoslanadi.
References
1. 30-yillar tanqidchiligining o‘ziga xos tamoyillari haqida.
2. Nazarov B. va boshqalar. O‘zbek adabiy tanqidi tarixi. – T.: Cho‘lpon, 2012.
3. Rasulov A. Tanqid, talqin, baholash. – T.: Fan, 2006.
4. Karimov B. Abdulla Qodiriy va germenevtik tafakkur. – T.: Akademnashr, 2014.
5. Valixo‘jayev B. O‘zbek adabiyotshunosligi tarixi. – T.: O‘zbekiston, 1993.
INTERNET SAYTLARI:
