JONLI SO`ZLASHUV TILI
Keywords:
jonli soʻzlashuv tili, ogʻzaki nutq, kommunikatsiya, spontan nutq, lingvistik xususiyatlar, dialekt va sheva, emotsional ifoda, kontekstga bogʻliqlik, nutq madaniyati, til rivoji.Abstract
Ushbu tadqiqotning asosiy maqsadi jonli soʻzlashuv tilining lingvistik xususiyatlari, uning ijtimoiy va kommunikativ vazifalarini tahlil qilishdan iborat. Tadqiqot jarayonida sifat va miqdoriy metodlar qoʻllanildi, xususan, suhbatlarni kuzatish, audio yozuvlarni tahlil qilish hamda respondentlar bilan intervyular oʻtkazildi. Olingan natijalar shuni koʻrsatdiki, jonli nutq tilida qisqartmalar, shevaga xos birliklar va emotsional-ekspressiv vositalar keng qoʻllanadi. Bundan tashqari, kontekstga bogʻliqlik va spontanlik uning asosiy belgilaridan biri ekanligi aniqlandi. Tadqiqot shuningdek, jonli soʻzlashuv tilining yozma tilga nisbatan moslashuvchan va tezkor kommunikatsiya vositasi ekanligini koʻrsatdi. Xulosa qilib aytganda, jonli soʻzlashuv tili nafaqat kundalik muloqotning asosiy shakli, balki til rivojlanishining muhim omili sifatida ham namoyon boʻladi.
References
1. Abdurahmonov, Gʻ. (1996). Hozirgi oʻzbek adabiy tili. Toshkent: Oʻqituvchi.
2. Axmedov, A. (2012). Tilshunoslikka kirish. Toshkent: Fan.
3. Begmatov, E. (2008). Nutq madaniyati asoslari. Toshkent: Fan.
4. Gʻulomov, A. (2005). Oʻzbek tilining amaliy grammatikasi. Toshkent.
5. Joʻrayev, B. (2014). Sotsiolingvistika asoslari. Toshkent.
6. Mahmudov, N. (2013). Oʻzbek tili stilistikasi. Toshkent: Tafakkur.
7. Ne’matov, H. (2010). Til va nutq. Toshkent.
8. Rasulov, R. (2006). Nutq madaniyati va uslubiyat. Toshkent.
9. Safarov, Sh. (2008). Pragmalingvistika asoslari. Toshkent: Fan.
10. Toʻxtasinov, N. (2015). Nutq madaniyati asoslari. Toshkent.
11. Tursunov, U. (1992). Hozirgi oʻzbek adabiy tili. Toshkent: Oʻqituvchi.
12. Xolmonova, Z. (2011). Tilshunoslikka kirish. Toshkent.
13. Yoʻldoshev, B. (2018). Nutq va muloqot madaniyati. Toshkent.
14. Zohidov, M. (2007). Oʻzbek tilining stilistikasi. Toshkent.
15. Oʻzbek tili ensiklopediyasi (2001). Toshkent: OʻzME.
