INGLIZ-O’ZBEK TILLARIDA FRAZEOLOGIK BIRLIKLARNI VA REALIYALARNI TARJIMA QILISHDA YUZAGA KELADIGAN MUAMMOLAR VA ULARNI TARJIMA QILISH USULLARI.
Keywords:
Realiya, to’lliq moslik, ma’daniy moslik, tarixiy kontekst, mintalitet, frazeologik birliklar, transliteratsiya.Abstract
Ushbu maqola ikki tillar o’rtasidagi tafovurlari va realiya hamda frazeologik birliklarni tarjima qilihda duch kelinadigan muammolarga qaratilingan bo’lib ularni tarjima qilishda ularning bir- biriga ma’no va mazmun jihatdan to’g’ri tarjima qilish va tarjima qilish uslublarini o’rganishga qaratilgan. Adabiyotlarni tahlil qilish orqali tarjima jarayonida frazeologik birliklarning qanchalik bir biriga mos kelishini va realiyalarda ma’no va milliylik nafasini saqlab qolishni, tarjimadagi qiyinchiliklarga takliflar berib , muloqotda va badiiy adabiyotdagi o’rnini aniqlaydi va funksiyalarni ta’kidlaydi. Tadqiqotda frazeologizmlarning milliy-madaniy xususiyatlari, ularning semantik va stilistik jihatlari hamda tarjimada ekvivalentlik masalalari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, realiyalarni tarjima qilishda yuzaga keladigan lingvistik va ekstralingvistik qiyinchiliklar, xususan, madaniy farqlar, tarixiy kontekst va milliy mentalitetning o‘rni yoritiladi.
References
1. Nida, E. A. (1964). Toward a Science of Translating. Leiden: Brill.
2. Nida, E. A., & Taber, C. R. (1982). The Theory and Practice of Translation. Leiden: Brill.
3. Newmark, P. (1988). A Textbook of Translation. London: Prentice Hall.
4. Catford, J. C. (1965). A Linguistic Theory of Translation. London: Oxford University Press.
5. Vinogradov, V. V. (1977). Русский язык: Грамматическое учение о слове. Moscow: Nauka.
6. Kunin, A. V. (1970). Английская фразеология. Moscow: Высшая школа.
7. Baker, M. (1992). In Other Words: A Coursebook on Translation. London: Routledge.
8. Toury, G. (1995). Descriptive Translation Studies and Beyond. Amsterdam: John Benjamins.
9. Even-Zohar, I. (1990). Polysystem Studies. Poetics Today, 11(1).
10. Salomov, G‘. (1983). Tarjima nazariyasiga kirish. Toshkent: O‘qituvchi.
11. Rahmatullayev, Sh. (2006). O‘zbek tilining frazeologik lug‘ati. Toshkent: Sharq.
12. Komilov, N. (2010). Tarjima nazariyasi asoslari. Toshkent: Fan.
13. Mamatov, A. (2015). Tarjimashunoslik asoslari. Toshkent: Universitet nashriyoti.
14. Shuttleworth, M., & Cowie, M. (1997). Dictionary of Translation Studies. Manchester: St. Jerome Publishing.
15. Larson, M. L. (1998). Meaning-Based Translation: A Guide to Cross-Language Equivalence. Lanham: University Press of America.
