MAHKUMLARNING MUROJAATLARI BILAN ISHLASHNI TASHKIL ETISHDA AYRIM XORIJIY DAVLATLARNING TAJRIBASI
Keywords:
mahkumlarning murojaatlari, xorijiy tajriba, penitensiar tizim, qiyosiy huquqshunoslik, inson huquqlari, Ombudsman, raqamlashtirish, maxfiylik kafolatlari, mediatsiya, implementatsiya.Abstract
Ushbu maqolada jinoyat-ijroiya huquqi, qiyosiy huquqshunoslik va penitensiar menejmentning eng dolzarb masalalaridan biri — jazoni ijro etish muassasalarida mahkumlarning murojaatlari bilan ishlash tizimini tashkil etishda rivojlangan xorijiy davlatlarning ilg‘or tajribasi chuqur tahlil qilinadi. Tadqiqotda AQSh, Buyuk Britaniya, Germaniya va Osiyo mamlakatlarining penitensiar tizimlarida mahkumlar tomonidan yo‘llanadigan ariza va shikoyatlarni ko‘rib chiqishning institutsional mexanizmlari, huquqiy kafolatlari hamda mustaqil nazorat organlarining (Ombudsman, maxsus komissiyalar) roli qiyosiy-huquqiy prizmadan yoritilgan. Shuningdek, xorijiy davlatlarda murojaat jarayonlarini raqamlashtirish, maxfiylik va xavfsizlik muvozanatini ta’minlash hamda nizolarni sudgacha muqobil hal etish (mediatsiya) amaliyoti huquqiy jihatdan asoslab berilgan. Maqola yakunida xalqaro ilg‘or tajribalarni milliy penitensiar tizimga implementatsiya qilish orqali murojaatlar bilan ishlash mexanizmlarini yanada takomillashtirishga qaratilgan tizimli ilmiy-amaliy tavsiyalar ilgari surilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. – Toshkent, 2023;
2. O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat-ijroiya kodeksi. – Toshkent: Adliya vazirligi nashriyoti, 2023;
3. O‘zbekiston Respublikasining "Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari to‘g‘risida"gi Qonuni;
4. O‘zbekiston Respublikasining "Inson huquqlari bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Vakili (ombudsman) to‘g‘risida"gi Qonuni;
5. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining "Jazoni ijro etish muassasalari faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida"gi Qaror va Farmonlari to‘plami;
6. BMTning Mahkumlar bilan muomala qilishning minimal standart qoidalari (Nelson Mandela qoidalari). – Nyu-York: BMT Bosh Assambleyasi rezolyutsiyasi, 2015.
