YOSHLAR ORASIDA SOG‘LOM TURMUSH TARZINI SHAKLLANTIRISHDA JISMONIY TARBIYA VA SPORTNING AHAMIYATI
Keywords:
sog‘lom turmush tarzi, talaba-yoshlar salomatligi, jismoniy tarbiya, ommaviy sport, sog‘lom avlod, jismoniy faollik, motivatsiya, profilaktika.Abstract
Ushbu maqolada yoshlar, xususan talaba-yoshlar orasida sog‘lom turmush tarzini shakllantirishda jismoniy tarbiya va sportning pedagogik, ijtimoiy va profilaktik ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqot yo‘nalishlari sifatida talaba-yoshlar salomatligi, ommaviy sport va sog‘lom avlod konsepsiyasi asos qilib olindi. Maqolada jismoniy faollikning yurak-qon tomir, nafas olish, tayanch-harakat, ruhiy barqarorlik va ijtimoiy moslashuvga ta’siri yoritiladi. Shuningdek, ta’lim muassasalarida ommaviy sport tadbirlarini tizimli tashkil etish, motivatsiyani oshirish, sog‘lom turmush ko‘nikmalarini kundalik hayotga singdirish bo‘yicha zamonaviy model taklif etiladi. Natijalar bo‘limida sog‘lom turmush tarzini shakllantirishning bosqichlari, monitoring mezonlari va amaliy dastur jadval ko‘rinishida berilgan. Maqola yakunida jismoniy tarbiya va sportni yoshlar salomatligini mustahkamlash hamda sog‘lom avlodni tarbiyalashning asosiy omili sifatida rivojlantirish bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqildi.
References
1. O‘zbekiston Respublikasining “Jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risida”gi Qonuni. O‘RQ-1123-son, 24.03.2026. Lex.uz.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 30-oktabrdagi PF-6099-son Farmoni. “Sog‘lom turmush tarzini keng tatbiq etish va ommaviy sportni yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”. Lex.uz.
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentabrdagi PF-158-son Farmoni. “O‘zbekiston — 2030” strategiyasi to‘g‘risida. Lex.uz.
4. World Health Organization. Physical activity. WHO fact sheet, 26 June 2024.
5. World Health Organization. Be healthy: physical activity recommendations for different age groups. WHO, 2026.
6. World Health Organization. WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour. Geneva: WHO, 2020.
7. World Health Organization. Global action plan on physical activity 2018–2030: more active people for a healthier world. Geneva: WHO, 2018.
8. World Health Organization. Global status report on physical activity 2022. Geneva: WHO, 2022.
9. UNICEF Uzbekistan. Situation Analysis of Children and Adolescents in Uzbekistan. Tashkent: UNICEF, 2024.
10. Матвеев Л.П. Теория и методика физической культуры. Москва: Физкультура и спорт, 2008.
11. Платонов В.Н. Система подготовки спортсменов в олимпийском спорте. Киев: Олимпийская литература, 2015.
12. Abdullayev A., Xonkeldiyev Sh. Jismoniy tarbiya nazariyasi va metodikasi. Toshkent: O‘qituvchi, 2017.
