OILA INSTITUTIDA OTA-ONAGA HURMAT KO‘RSATISHNING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK VA HUQUQIY ASOSLARI
Keywords:
oila instituti, ota-onaga hurmat, huquqiy asoslar, Konstitutsiya, ijtimoiy-psixologik yondashuv, milliy qadriyatlar, raqamli transformatsiya, avlodlararo birdamlik.Abstract
Maqolada zamonaviy globallashuv va raqamli transformatsiya sharoitida oila institutini asrash hamda unda ota-onaga hurmat ko‘rsatish fenomenining ijtimoiy-psixologik va huquqiy asoslari tahlil qilingan. Tadqiqotda O‘zbekiston Respublikasining normativ-huquqiy hujjatlari, jumladan, yangi tahrirdagi Konstitutsiya hamda sohaga oid Prezident Farmonlari huquqiy asos sifatida o‘rganilgan. Shuningdek, mahalliy va xorijiy olimlarning ilmiy yondashuvlari qiyosiy tahlil (content-analysis) qilinib, ota-ona va farzand munosabatlaridagi milliy qadriyatlar hamda zamonaviy psixologik iyerarxiya masalalari yoritilgan. Tadqiqot natijasida ota-onaga ehtirom ko‘rsatish tizimi nafaqat huquqiy majburiyat, balki jamiyat barqarorligini ta’minlovchi ma’naviy-psixologik immunitet ekanligi isbotlangan hamda yoshlar tarbiyasini takomillashtirish bo‘yicha ilmiy xulosalar berilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. Yangi tahrirdagi Konstitutsiya. 2023-yil 30-aprel referendumi asosida qabul qilingan. O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi (lex.uz). 80-modda.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni. “Oila va xotin-qizlarni tizimli qo‘llab-quvvatlashga doir ishlarni yanada jadallashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-87-sonli Farmoni. 07.03.2022-y. O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi (lex.uz).
3. Mavlonova R.A., Vohidova N.H. “Pedagogika va oilaviy tarbiya asoslari”. Toshkent: “O‘qituvchi” nashriyoti, 2021-yil. B. 112. [Manba: www.natlib.uz]
4. Bekmuradov M.B. “Zamonaviy o‘zbek jamiyatining sotsiologik tahlili”. Toshkent: “Pedagogika” nashriyoti, 2022-yil. B. 74. [Manba: www.ziyouz.com]
5. Davletshin M.G. “Yosh davrlari va pedagogik psixologiya” (Qayta ishlangan nashr). Toshkent: “O‘zbekiston”, 2023-yil. B. 145. [Manba: www.ziyouz.com]
6. Arnett, J. J. “Emerging Adulthood: The Winding Road from the Late Teens Through the Twenties”. Oxford University Press, 2021. P. 89. [URL: https://global.oup.com]
7. Badinter, E. “The Conflict: How Modern Motherhood Undermines the Family and Society” (Translated edition). London: Text Publishing, 2022. P. 201. [URL: https://www.textpublishing.com.au]
8. Hwang, K. K. “Philosophical Psychology of Confucian Relationalism and Filial Piety in Modern Societies”. Springer Nature, 2023. P. 55. [URL: https://link.springer.com]