"BOBURNOMA" ASARI FRAZEOLOGIZMLARINING LINGVO-KOGNITIV VA SEMANTIK TADQIQI
Keywords:
Frazeologik lugʻat, frazeologiya, semantik,Abstract
Zahiriddin Muhammad Boburning "Boburnoma" (Vaqoe) asari XVI asr oʻzbek adabiy tili, xususan, eski oʻzbek tili leksika-frazeologiyasini oʻrganishda eng ishonchli va boy fundamental manbadir. Asar tili oʻsha davr sunʼiy kitobiyligidan yiroq boʻlib, jonli xalq soʻzlashuv tili elementlari va xalqona frazeologizmlarga (turgʻun birikmalarga) boyligi bilan ajralib turadi. Akademik Sh. Rahmatullayevning frazeologik tadqiqotlari va "Boburnoma"ning tanqidiy matnlari aosida olib borilgan leksikografik tahlillar asardagi iboralarni semantik jihatdan bir necha guruhga ajratishga imkon beradi: harbiy-siyosiy munosabatlar, ruhiy-somatik holatlar va ijtimoiy aloqalar.Quyida ilmiy maqolaning amaliy-leksikografik qismi sifatida "Boburnoma" matnidagi asl chigʻatoy (eski oʻzbek) tili leksikasi saqlangan holda 27 ta frazeologizmlarning izohli va kontekstual lugʻati taqdim etiladi.
References
1. Zahiriddin Muhammad Bobur. "Boburnoma" (Tanqidiy matn). – Toshkent: Fan, 2008.
2. Rahmatullayev Sh. "Oʻzbek tili frazeologik lugʻati" uztrj.uz nashri. – Toshkent: Qomuslar bosh tahririyati, 1992.
Shamsiyev P., Ibrohimov S. "Boburnoma lugʻati". – Toshkent: Fan, 1970.