SO'LAKNING PROTEOM PROFILI ASOSIDA YURAK-QON TOMIR ASORATLARINI BASHORAT QILISHDA UMUMIY PERIODONTITNI DAVOLASHGA SHAXSIYLASHTIRILGAN YONDASHUV
Keywords:
Tadqiqotda 140 nafar ishtirokchi qatnashdi (asosiy guruhni shaxsiylashtirilgan davolash olgan SUP va yurak-qon tomir xavfi bo'lgan 65 nafar bemor tashkil etdi; taqqoslash guruhini an'anaviy davolash olgan 45 nafar SUP bo'lgan bemor tashkil etdi; nazorat guruhini esa 30 nafar sog'lom kishi tashkil etdi). Keng qamrovli biokimyoviy, kardiologik va stomatologik ko'rik o'tkazildi. So'lakning proteom profili (apolipoproteinlar A1, B, E va sitokinlar) ELISA va LC-MS/MS mass-spektrometriya yordamida baholandi. R va Python muhitlarida statistik tahlil qilish uchun LASSO regressiyasi va ROC tahlili qo'llanildi.Abstract
Yurak-qon tomir kasalliklarining (YQTK) ma'lum bo'lgan modifikatsiyalanuvchi xavf omillaridan biri surunkali umumiy periodontitdir (SUP). Shaxsiylashtirilgan tibbiyotning qiziqarli yo'nalishlaridan biri hamroh patologiyalarni noinvaziv monitoring qilish uchun og'iz bo'shlig'i suyuqligi biomarkerlaridan foydalanish hisoblanadi.
Tadqiqot maqsadi. Hamroh patologiyasi bo'lgan bemorlarda og'iz bo'shlig'i suyuqligining proteom profili asosida yurak-qon tomir asoratlarini erta bashorat qilish algoritmini hamda SUP uchun shaxsiylashtirilgan davolash usulini yaratish va ilmiy jihatdan asoslash.
References
1. Tonetti MS, Sanz M. Periodontitis and cardiovascular diseases: Consensus report of joint EFP/AAP workshop on periodontitis and systemic diseases. J Periodontol. 2019;90(5):456-470.
2. Sanz M, Marco Del Castillo A, Jepsen S, Gonzalez-Juanatey JR, D'Aiuto F, Bouchard P, et al. Periodontitis and cardiovascular diseases: Consensus report of the Joint Workshop of the European Federation of Periodontology (EFP) and the World Heart Federation (WHF). J Clin Periodontol. 2020;47(3):268-288.
3. Tonetti MS, Van Dyke TE; working group 1 of the joint EFP/AAP workshop. Periodontitis and atherosclerotic cardiovascular disease: consensus report of the Joint EFP/AAP Workshop on Periodontitis and Systemic Diseases. J Clin Periodontol. 2021;40(Suppl 14):S24-S29.
4. Hajishengallis G, Chavakis T. Local and systemic mechanisms linking periodontal disease and inflammatory comorbidities. Nat Rev Immunol. 2021;21(7):426-440.
5. Schenkein HA, Papapanou PN, Genco R, Sanz M. Mechanisms underlying the association between periodontitis and atherosclerotic cardiovascular disease. Periodontol 2000. 2020;83(1):100-106.
6. Biri H, Keles GC, Seyfeli E. The effect of periodontal treatment on serum and salivary apolipoprotein profiles in patients with chronic periodontitis and coronary heart disease. J Periodontal Res. 2022;57(2):314-322.
7. Visseren FLJ, Mach F, Smulders YM, Carballo D, Koskinas KC, Bäck M, et al.; ESC Scientific Document Group. 2021 ESC Guidelines on cardiovascular disease prevention in clinical practice. Eur Heart J. 2021;42(34):3227-3337.