INTERNETDAGI TURLI XIL MAʼLUMOT AXTARISH TIZIMLARI VA ULARNING SOLISHTIRMA TAHLILI

Authors

  • Maxkamova Muxlisa Author
  • Suyarov Akram Musayevich Author

Keywords:

Qidiruv tizimlari, internet, ma’lumot izlash, Google, Bing, Yandex, indekslash, algoritm, reytinglash, axborot texnologiyalari, semantik qidiruv, ilmiy ma’lumotlar bazasi.

Abstract

Ushbu maqolada internetdagi turli xil ma’lumot qidirish tizimlarining imkoniyatlari, ishlash tamoyillari va samaradorlik darajasi tahlil qilingan. Zamonaviy qidiruv tizimlarining algoritmlari, foydalanuvchi so‘rovlarini qayta ishlash usullari, ma’lumotlarni indekslash jarayoni hamda natijalarni reytinglash mezonlari o‘rganilgan. Google, Bing, Yahoo, Yandex kabi keng tarqalgan qidiruv tizimlari funksional jihatdan solishtirilib, ularning ustun va kamchiliklari yoritilgan. Shuningdek, ilmiy izlanishlar uchun mo‘ljallangan maxsus qidiruv tizimlari (Google Scholar, Semantic Scholar va boshqalar)ning o‘rni ham ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot natijalari internet resurslaridan samarali foydalanish, ehtiyojga mos qidiruv tizimini tanlash va axborot izlash jarayonini optimallashtirishga xizmat qiladi.

References

1. G‘ulomov S.S. Axborot tizimlari va texnologiyalari. Toshkent: Sharq, 2000. 592 bet.

2. Alimov R.X. Axborot texnologiyasi va tizimlari. Toshkent: Voris, 2011. 240 bet.

3. Abdullayev Z.S. Informatika va axborot texnologiyalari. Toshkent: Noshir, 2012. 398 bet.

4. Aripov M.M., Muxammadiyev J.O’. Informatika, informatsion texnologiyalar. Toshkent, 2005. 276 bet.

5. Abdullayev Z.S., Mirzayev S.S., Shodmonova G., Shamsiddinov N.B. Informatika va axborot texnologiyalari. Toshkent, 2012. 444 bet.

6. Azimdjanova M.T. va boshqalar. Informatika va axborot texnologiyalari (o‘quv qo‘llanma). Toshkent, 2013. 176 bet.

7. Kadirov M. Axborot texnologiyalari (1-qism). Toshkent: Sano‑standart, 2018. 320 bet.

8. Abdullayev Z.S. Informatika va axborot texnologiyalari (nazariy asoslar). Toshkent: Noshir, 2012. 400 bet.

Published

2025-12-08

How to Cite

[1]
2025. INTERNETDAGI TURLI XIL MAʼLUMOT AXTARISH TIZIMLARI VA ULARNING SOLISHTIRMA TAHLILI. Ustozlar uchun. 85, 2 (Dec. 2025), 313–318.