GʻOʻZANING TURLI GENOTIPLI OILA, TIZMA VA NAVLARI ISHTIROKIDAGI YANGI DURAGAY OʻSIMLIKLARIDA AYRIM MORFOXO'JALIK BELGILARINING IRSIYLANISHI
Keywords:
genotip, irsiyat, duragaylash, morfoxo‘jalik belgilar, gʻoʻza navlari, oilaviy guruhlar, adaptatsiya, hosildorlik, seleksiya, fenotip.Abstract
Gʻoʻzaning turli genotipli oila, tizma va navlari ishtirokidagi yangi duragay oʻsimliklarda ayrim morfoxo‘jalik belgilarining irsiylanishini oʻrganish seleksion va naslchilik ishlarida muhim ahamiyat kasb etadi. Gʻoʻzaning morfoxo‘jalik belgilari, ya’ni oʻsimlikning tashqi tuzilishi, tugunak tiplari, poya balandligi, barg shakli, gullanishga kirish davri, meva (kozoncha) soni, tola uzunligi va sifati, tola chiqishi va boshqa bir qator sifat va miqdoriy belgilar navlararo duragaylash natijasida qoʻshimcha turli ifodalarda namoyon boʻladi. Seleksion amaliyotda maqsadli belgilar irsiylanishini chuqur va har tomonlama oʻrganish natijasida yangi yuqoriproduktiv va barqaror gʻoʻza navlarini yaratish imkonini beradi.
References
1. Abdullayev, A. B. (2019). “Gʻoʻza seleksiyasida genetik tadqiqotlarning ahamiyati.” Agrar ilmiy jurnali, 3(2), 56-62.
2. Abdullayeva, Z. M. (2021). “Gʻoʻzada duragaylash natijasida kelib chiqadigan morfologik o‘zgarishlar.” O‘zbekiston agrar fanlari jurnali, 2(5), 112-118.
3. Akramov, U. N. (2020). “Gʻoʻzaning seleksiya navlarida irsiyat va hosildorlik bog‘liqligi.” Qishloq xo‘jaligi ilmi, 9(4), 74-81.
4. Aminova, L. S. (2018). “Gʻoʻza populyatsiyasida generatsiyalarning fenotipik va morfologik tahlili.” O‘zbekiston Respublikasi Fanlar Akademiyasi xabarlari, 6(1), 123-130.
5. Boboev, R. I. (2021). “Duragay gʻoʻzaning morfoxo‘jalik belgilarini baholashda zamonaviy metodlarning qo‘llanilishi.” Agrar fanlar rivoji, 8(2), 92-98.
6. Ergashova, M. T. (2017). “O‘zbekiston sharoitida gʻoʻza irsiyati va duragaylash texnologiyalari.” Agroinnovatsiya jurnali, 5(3), 67-72.
7. Karimova, F. S. (2022). “Gʻoʻza navlari o‘rtasida fenotipik farqlar va ularning irsiylanishi tahlili.” Qishloq va suv xo‘jaligi fanlari, 4(2), 105-111.
8. Nazarova, D. G. (2019). “Morfoxo‘jalik belgilarining irsiylanish xususiyatlari gʻoʻza duragaylarida.” Paxtakshunoslik yangiliklari, 2(4), 34-41.