ERTA BOSQICH GIPERTENZIYADA OKSIDLOVCHI STRESS VA ENDOTELIAL DISFUNKTSIYA (Ustozlar uchun, 2026)
Erta bosqich gipertenziya tomir devorida funksional o‘zgarishlar bilan kechadi, bunda oksidlovchi stress endotelial disfunktsiyaning asosiy mexanizmlaridan biri hisoblanadi. Reaktiv kislorod turlari (ROS) azot oksidi (NO) biofaolligini kamaytirib, tomir tonusining buzilishiga olib keladi.Erta bosqich gipertenziyali bemorlarda oksidlovchi stress ko‘rsatkichlari va endotelial funksiyaning o‘zaro bog‘liqligini baholash.25–55 yoshdagi 120 nafar ishtirokchi ishtirokida kesimiy tadqiqot o‘tkazildi. Ishtirokchilar ikki guruhga ajratildi: erta bosqich gipertenziya (n=60) va nazorat (n=60). Qonda malondialdegid (MDA), superoksid dismutaza (SOD) va azot oksidi (NO) darajalari aniqlanib, endotelial funksiyasi oqimga bog‘liq kengayish (FMD) usuli bilan baholandi.Gipertenziya guruhida MDA darajasi sezilarli yuqori (p