MASHINALI O‘RGANISH ALGORITMLARINING YURAK KASALLIKLARINI KLASSIFIKATSIYALASHDAGI ROLI (Ustozlar uchun, 2026)
Maqolada mashinali o‘rganish algoritmlarining yurak kasalliklarini erta aniqlash va ularni klassifikatsiyalashdagi roli chuqur o‘rganilgan. Yurak-qon tomir kasalliklari global miqyosda o‘limning yetakchi sababi hisoblanishi tufayli, ularni zamonaviy texnologiyalar yordamida tashxislash dolzarb masala sifatida qaralmoqda. Tadqiqotda logistik regressiya, qaror daraxtlari, K yaqin qo‘shnilar, tasodifiy o‘rmonlar, gradient boosting va sun’iy neyron tarmoqlar algoritmlaridan foydalanilib, ularning samaradorligi solishtirilgan. Ma’lumotlar UCI Machine Learning Repository platformasidan olingan yurak kasalliklari datasetlari asosida tayyorlangan bo‘lib, ular tahlil qilinib, tozalash va normalizatsiya jarayonlaridan o‘tkazilgan. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, gradient boosting algoritmi aniqlik, sezuvchanlik va F1-mezonlar bo‘yicha eng yuqori ko‘rsatkichlarga ega bo‘lib, yurak kasalligini aniqlashda eng istiqbolli model sifatida baholandi. Random forest modeli barqarorligi va atributlar ahamiyatini tahlil qilish imkoniyati bilan ajralib turgan bo‘lsa, sun’iy neyron tarmoqlar murakkab bog‘lanishlarni aniqlashda yuqori samaradorlik ko‘rsatdi. Shu bilan birga, logistik regressiya va qaror daraxtlari oddiyligi va izohlanish imkoniyati sababli klinik amaliyotda qo‘llash uchun qulay bo‘lishi mumkinligi ta’kidlangan. Maqolada O‘zbekistonda sog‘liqni saqlash tizimini raqamlashtirish siyosati bilan bog‘liq holda ushbu algoritmlarni joriy etishning amaliy ahamiyati ham yoritilgan.