MUQADDAS VA DUNYOVIY ORALIG‘IDA: INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA “IYMON / FAITH” KONSEPTINING METAFORIK MODELLARI VA MA’NO TARAQQIYOTI YO‘NALISHI

Authors

  • Mamatkulova Saidaxon Shukurjonovna Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: iymon; faith; konseptual metafora; dunyoviylashuv; diniy kod; ma’no taraqqiyoti; leksikallashuv; ingliz va o‘zbek tillari.

Abstract

Annotatsiya. Maqolada ingliz va o‘zbek tillarida e’tiqod konsepti diniy va dunyoviy sohalar orasida qanday harakatlanishi va bu harakatni qaysi metaforik modellar tashishi o‘rganiladi. Material izohli, etimologik, frazeologik, idioma va maqollar lug‘atlari, o‘zbek xalq maqollari to‘plami hamda muallif tuzgan ikki badiiy to‘plamdan olindi. Konseptual metafora tahlili, freym tahlili va yagona leksikallashuv mezoni qo‘llandi, har bir model dalillari diniy yoki dunyoviy kontekstga mansubligi bo‘yicha qayta tasniflandi. Sakkiz modeldan ikkitasi izomorf, ikkitasi allomorf, ikkitasi lakuna nomzodi, ikkitasi ochiq chiqdi. O‘zbek tilida diniy nom o‘zining o‘zi bilan axloq sohasiga ko‘chadi va ko‘prik vazifasini narsa hamda miqdor modellari bajaradi. Ingliz tilida esa dunyoviy shartnoma va sadoqat qatlami frazeologiyada lug‘atga kirgan, muqaddas qatlam esa Bibliya iqtibosi va muallif metaforasi orqali yashaydi. Xulosa qilinadiki, ikki til bir nuqtada, ya’ni e’tiqodni axloq o‘lchovi deb bilishda uchrashadi, biroq unga qarama-qarshi yo‘llardan keladi.

Published

2026-11-06

How to Cite

MUQADDAS VA DUNYOVIY ORALIG‘IDA: INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA “IYMON / FAITH” KONSEPTINING METAFORIK MODELLARI VA MA’NO TARAQQIYOTI YO‘NALISHI. (2026). KONFERENSIYA, 1(2), 1126-1137. http://journalss.org/index.php/conf/article/view/36130