МАЗҲАБСИЗЛИКНИНГ САЛБИЙ ОҚИБАТЛАРИ

Authors

  • Мардонов Xaйрулла Маҳмудович Author

Keywords:

Калит сўзлар: Мазҳабсизлик, фиқҳий мактаб, уламолар, ижтиҳод, уммат бирлиги, диний анъана, ислом ҳуқуқи., Ключевые слова: безмазхабность, фикх, мазхаб, улемы, иджтихад, единство уммы, исламское право, религиозная традиция., Keywords: Fiqh, Madhhab, Companions’ Madhhab, Ijtihad, Islamic history, Collective views.

Abstract

Аннотация: Ушбу мақолада ислом уммати орасида сўнгги асрларда кенг тарқалган “мазҳабсизлик” ғоясининг келиб чиқиши, унинг илмий, ижтимоий ва маънавий оқибатлари таҳлил қилинади. Мазҳабларнинг ислом ҳуқуқи ва диний бирликдаги ўрни, уларнинг тарихий шаклланиши ҳамда уламолар силсиласи орқали илмнинг сақланиши илмий асосда ёритилади. Муаллиф мазҳабсизлик оқибатида диний парокандалик, ижтимоий зиддиятлар, илмсиз фатволар ва ёшлар онгида диний анъанадан узилиш ҳолатлари юзага келаётганини далиллар асосида баён этади. Хулоса сифатида мақолада мазҳабга эргашишнинг зарурлиги, уламолар меросини қадрлаш ва уммат бирлигини сақлашнинг аҳамияти таъкидланади.

Аннотация: В статье рассматривается происхождение и негативные последствия распространения идеи «безмазхабности» в мусульманской умме в последние века. Автор анализирует значение мазхабов как научно-правовых школ в исламе, их роль в сохранении единства и преемственности религиозной науки. Отмечается, что отказ от следования мазхабам приводит к росту религиозной раздробленности, появлению противоречивых фетв, утрате доверия к улемам и разрыву с традицией среди молодежи. В заключение подчеркивается необходимость следования признанным мазхабам и сохранения духовного наследия учёных для поддержания единства мусульманского сообщества.

Abstract: The article explores the emergence of the concept of fiqh in Islamic history, highlighting its early and later definitions, the primary objectives of fiqh, and the initial madhhab tendencies formed during the era of the Companions and the Tabi‘un. It further analyzes the development of madhhabs as a synthesis of collective scholarly views and their role in preserving the unity of the ummah and regulating socio-legal life.

Published

2026-02-07

How to Cite

МАЗҲАБСИЗЛИКНИНГ САЛБИЙ ОҚИБАТЛАРИ. (2026). ILMIY TADQIQOTLAR VA YANGI OLAM, 3(1), 488-494. http://journalss.org/index.php/ito/article/view/18074