ИСЛОМ ҲУҚУҚИ ТИЗИМИДА МАЗҲАБСИЗЛИК МУАММОСИНИНГ ШАКЛЛАНИШ САБАБЛАРИ
Keywords:
Калит сўзлар: мазҳабсизлик, ислом фиқҳи, ижтиҳод, тақлид, салфий оқимлар, шариат талқини, уламолар роли, фиқҳий бирлик.Abstract
Аннотация: Ислом ҳуқуқи (фиқҳ) тизимида мазҳабсизлик замонавий
мусулмон жамиятларида кузатиладиган муҳим тенденциялардан биридир. Ушбу
мақола мазҳабсизликнинг шаклланиш сабабларини – шахсий ижтиҳод
даъвосининг ортиқча кучайиши, уламолар ролини инкор этиш, салфий ва бошқа
оқимлар таъсири, таълим тизимидаги камчиликлар, шунингдек, тарихий,
ижтимоий ва глобаллашув омилларини таҳлил қилади.
Тадқиқот шуни кўрсатадики, мазҳабсизлик фиқҳий билимларнинг чуқур
тушунилмаслиги ва шариатга «беvosита» мурожаат қилиш исталиги билан
боғлиқ бўлиб, бу шариатни нотўғри талқин қилиш ва уммат тафриқасига олиб
келади. Мақола мазҳабларнинг фиқҳий бирликни таъминлашдаги зарурлигини
таъкидлаб, таълим тизимида мазҳабларни кучайтириш бўйича тавсиялар беради.
Тадқиқот назарий характерга эга бўлиб, тарихий манбалар ва замонавий илмий
тадқиқотларга асосланади. У Ўзбекистонлик илм аҳли учун долзарб бўлиб, аҳли
сунна ва жамоа эътиқодини мустаҳкамлашга хизмат қилади.
References
Адабиётлар рўйхати
1. Murad, Abdal Hakim. Understanding the Four Madhhabs: The Problem with
Anti-Madhhabism.
2. Buti, Said Ramadan al-. Non-Madhhabism: The Greatest Bida Threatening the
Islamic Shari‘a.
3. Hamdeh, Emad. “Qur’an and Sunna or the Madhhabs? A Salafi Polemic Against
Islamic Legal Tradition”.
4. The Problem of Studying Hadith Without the Madhabs (theusuli.com).
5. Yaqeen Institute. What is a Madhhab? Exploring the Role of Islamic Schools of
Law.
6. Ўзбек манбалари: islom.uz ва ahlisunnat.com даги тегишли мақолалар.
7. Классик: Имом Шофиъий, Имом Аҳмад ва бошқаларнинг асарларидан
иқтибослар.
